Nie ma i nigdy nie było jednej ogólnoamerykańskiej kultury indiańskiej. Poszczególne grupy, nazywane do dziś przez Europejczyków wspólnym nieprecyzyjnym określeniem „Indianie”, miały zawsze własne nazwy dla siebie i swoich sąsiadów – w ich własnych językach oznaczające zwykle tyle co „(prawdziwi) ludzie”. W czasach prekolumbijskich nie miały one natomiast świadomości wspólnoty rasowej, geograficznej czy kulturowej, odróżniającej ich od reszty „nie-Indian” z innych kontynentów.

Rdzenne społeczności obu Ameryk zazwyczaj postrzegały Europejczyków przede wszystkim jako obcych przybyszy lub nowe podmioty polityczne. Rozpowszechniona dawniej teza, jakoby Meszikowie czy Inkowie uznawali Hiszpanów za bogów lub „wysłanników bogów”, jest obecnie przez wielu historyków traktowana sceptycznie i uznawana raczej za późniejszy konstrukt narracji kolonialnej niż za wiarygodny opis rzeczywistych przekonań tych społeczeństw.

Dopiero stosunkowo niedawno, w czasach współczesnych, wśród większości indiańskich społeczności pojawiła się świadomość wspólnoty tubylczego pochodzenia, zbieżności historycznych losów, podobieństw obecnej sytuacji, problemów i dążeń.