Sankcja pragmatyczna nie dotyczyła tytułu cesarza (był to tytuł obieralny i żaden edykt nie miał tu mocy), a jedynie tytułów dziedzicznych: arcyksięcia Austrii, królów Czech i Węgier i innych posiadłości w Niemczech i Włoszech znajdujących się wówczas w rękach dynastii.
Wprowadzenie Pod koniec XVII wieku pierwszy kryzys sukcesyjny w rodzinie Habsburgów dotyczył dziedziczenia po starszej, hiszpańskiej gałęzi rodu, której głową był bezdzietny król Hiszpanii, Sardynii, Sycylii i Neapolu Karol II. O sukcesję po jego śmierci toczyła się gra europejskich mocarstw, a głównymi konkurentami byli wnuk króla Francji, Ludwika XIV Filip d’Anjou, oraz brat habsburskiego cesarza Karol Franciszek.
W 1701 r. wybuchła wojna o sukcesję hiszpańską, która zakończyła się dopiero w 1713 r. utratą przez Habsburgów tronu hiszpańskiego (udało się im zachować hiszpańskie posiadłości w Italii i Niderlandach). 12 września 1703 r. cesarz Leopold podpisał pakt o sukcesji, w którym ogłosił, że kobiety mogą dziedziczyć tron tylko wtedy, gdy wygasną wszystkie męskie linie Habsburgów. Była to próba uporządkowania spraw rodu i uniknięcia podobnych konfliktów w przyszłości.
Po śmierci Leopolda (1705), tron objął jego starszy syn, Józef I, który umierając w 1711 zostawił jedynie dwie córki. Cesarzem został jego brat, Karol VI.