Voltaire pisał w swoim, opublikowanym w 1759 roku, Kandydzie:

left|thumb|Klasztor w miejscowości Batalha.

Najpotężniejszym zakonem w Portugalii byli jezuici, którzy posiadali de facto monopol na kształcenie elit intelektualnych. W kraju były tylko dwa uniwersytety, z czego jeden, w mieście Evora, był prowadzony przez jezuitów. Natomiast aby studiować prawo, medycynę lub teologię na uniwersytecie w Coimbrze, należało ukończyć obowiązkową szkołę przygotowawczą, w której kluczowe przedmioty wykładali jezuiciMaxwell 1990, s. 86.. Pombal w trakcie swojego pobytu w Anglii i Austrii zetknął się z wieloma osobami krytycznie nastawionymi do wpływu, jaki wywierał kler na społeczeństwo, naukę i niektórych ówczesnych władców. Należy wymienić tu głównie Gerarda van Swietena, jednego z prekursorów tendencji w polityce nazwanej później józefinizmem.