Prusy osłabione wydarzeniami Wiosny Ludów w 1848 r. zostały zmuszone przez Austrię do wyrzeczenia się planu zjednoczenia północnych Niemiec. W 1864 r. oba kraje tymczasowo działały wspólnie w zwycięskiej wojnie przeciw Danii. Dania utraciła wówczas trzy księstwa: Holsztyn (przeszedł pod zarząd Austrii), Szlezwik (przeszedł pod zarząd Prus) i Lauenburg (został włączony do Prus).

thumb|upright=1.3|Spotkanie monarchów państw Związku Niemieckiego, 1 września 1863 Związek Niemiecki został rozwiązany 23 sierpnia 1866, po wojnie prusko-austriackiej o Holsztyn (wygranej przez zmodernizowaną armię pruską), na mocy pokoju praskiego. Najważniejszym skutkiem wojny było wycofanie się Austrii z polityki niemieckiej. Był to jeden z etapów jednoczenia Niemiec. Od 1866 r. wzrosła rola Prus, które po wygranej w 1871 r. wojnie z Francją zjednoczyły Niemcy.

W 1866 r. został utworzony Związek Północnoniemiecki, składający się tym razem tylko z 22 państw, ze stolicą w Berlinie. Na czele tych państw występowały Prusy. Większość południowych niemieckich państw pozostała niezależna.