Krytyka teorii drugiego pokolenia przyczyniała się do powstania teorii trzeciego pokolenia, w którego skład wchodzili tacy pisarze jak: Theda Skocpol, Barrignton Moore, Jeffrey Paige. Rozwinęli oni teorię marksistów dotyczącą konfliktu klas, kładąc szczególny nacisk na konflikty rolnicze, konflikty państwa z niezależnymi grupami elit. Rozważali też wpływ współzawodnictwa między państwami w zakresie gospodarczym i militarnym na zmiany polityczne wewnątrz kraju. Dzieło Skocpol „Państwa i Społeczne Rewolucje” stało się jednym z najbardziej rozpoznawalnych prac trzeciego pokolenia. Skocpol zdefiniowała rewolucję jako: „gwałtowne zmiany ustroju społecznego i klasowego… któremu towarzyszą przewroty wywołane częściowo przez niższe klasy społeczne”, określając jednocześnie rewolucje jako kumulacje wielowarstwowych konfliktów elit państwowych z niższych klasami społecznymi.
Z końcem lat 80. XX wieku nowe prace naukowe zaczęły kwestionować dominujące teorie trzeciego pokolenia. Wcześniejsze teorie musiały stawić czoła nowym, rewolucyjnym wydarzeniom, których nie były w stanie zdefiniować.