19 września 1993 koalicja SLD wygrała wybory parlamentarne z ponad 20-procentowym wynikiem, uzyskując 171 mandatów poselskich i 38 senatorskich. Na stanowisko premiera ugrupowanie nie mogło liczyć, stąd też poparło na tym stanowisku Waldemara Pawlaka z Polskiego Stronnictwa Ludowego, z którym zawarło koalicję. W 1994 wyborach samorządowych SLD uzyskał około 5500 mandatów.
W marcu 1995 Waldemara Pawlaka zastąpił na stanowisku premiera Józef Oleksy z SdRP. W tym samym roku SLD zgłosił kandydaturę swojego lidera i szefa SdRP Aleksandra Kwaśniewskiego na prezydenta. Uzyskał on 35,11% głosów i w drugiej turze wyborów zmierzył się z Lechem Wałęsą, otrzymując 51,72%. W grudniu 1995 rozpoczął urzędowanie jako głowa państwa. Po wyborze Aleksandra Kwaśniewskiego na prezydenta w 1995 Józef Oleksy objął 28 stycznia 1996 stanowisko przewodniczącego partii (p.o. przewodniczącego klubu SLD został natomiast jeszcze w 1995 Mieczysław Czerniawski, a w 1996 funkcję szefa klubu objął Jerzy Szmajdziński). Na skutek tzw. afery Olina Józef Oleksy zrezygnował z funkcji prezesa Rady Ministrów. Stanowisko to objął inny polityk SLD Włodzimierz Cimoszewicz, który jednak nie należał do SdRP. Postanowiono przedłużyć koalicję z PSL. W okresie urzędowania Włodzimierza Cimoszewicza SLD zaczął pracować nad reformami.