Kawaleria zorganizowana była w 5-szwadronowe regimenty, przy czym każdy szwadron składał się z dwóch kompanii (półszwadronów) rzadko przekraczających stan 250 szabel. W Armii Potomaku były trzy dywizje kawalerii i dwie brygady artylerii konnej. W Armii Północnej Wirginii była jedna duża dywizja (3 brygady + 6 baterii artylerii konnej).
Podstawową bronią piechoty był odprzodowy karabin Springfield wzór 1861 (Unia) i odprzodowy karabin Enfield wzór 1853 strzelający pociskami Minié (Konfederacja). Kawaleria unijna posługiwała się powtarzalnymi karabinkami Spencera lub Henry’ego, podczas gdy kawalerzyści konfederaccy używali różnej, często przypadkowej broni.
Pierwowzór broni maszynowej, czyli kartaczownica Gatlinga, był ciężki i nieporęczny, dlatego takie kartaczownice stosowano głównie na okrętach obu stron. W bitwie pod Gettysburgiem nie zostały użyte.
Działania przed bitwą thumb|Kampania gettysburska (3 czerwca – 3 lipca); ruchy kawalerii wykropkowane. 3 czerwca 1863 roku Armia Północnej Wirginii opuściła swoje obozy naprzeciwko stojącej nad rzeką Rappahannock Armii Potomaku pod Fredricksburgiem i pomaszerowała na zachód do doliny rzeki Shenandoah, a stamtąd na północ do granicy ze stanem Maryland.