W 1952 roku przeprowadzono reformę administracyjną.
Powstanie czerwcowe thumb|Demonstracja robotników berlińskich podczas powstania robotniczego thumb|Radziecki czołg w Lipsku podczas powstania robotniczego thumb|Proces powstańców thumb|Pierwsza strona dziennika Neues Deutschland z 29 maja 1958, komunikująca o zniesieniu kartek żywnościowych
Narzucony pierwszy plan pięcioletni przewidywał podwojenie produkcji przemysłowej. Wysiłek inwestycyjny odbił się niekorzystnie na poziomie życia. W 1952 roku zaczęto reglamentować żywność. Sterowane przez SED związki zawodowe zmuszały robotników do zwiększenia wydajności pracy. W lipcu 1952 roku Socjalistyczna Partia Jedności Niemiec ogłosiła program „Budowy socjalizmu”, który wprowadzał ideologiczne podstawy nowych zaplanowanych ruchów władzy (np. przyspieszenie kolektywizacji rolnictwa, nacjonalizacja średniej wielkości zakładów produkcyjnych, upaństwowienie sektora usług, nasilenie walki z Kościołem ewangelickim). Problemy gospodarcze przynosiła także nasilająca się fala ucieczek.