postępy partyzantów były tak duże, że Włosi i podporządkowane im marionetkowe władze czarnogórskie nie kontrolowały większości terytorium kraju (poza rejonem miejscowości Podgorica, Nikšić i Cetynia). W rezultacie włoskie wojska okupacyjne były stale wzmacniane, dochodząc ostatecznie do ośmiu dywizji piechoty. 24 lipca lub 5 sierpnia 1942 r. gen. A. Pirzio Biroli zawarł porozumienie z czetnickim generałem Blažo Đukanoviciem. Na jego mocy przedstawiciele serbskich czetników i czarnogórskich Zelenaši weszli w skład Centralnego Komitetu Narodowego (Comitato Centrale Nazionalista), na czele którego stanął gen. B. Đukanović.
Po ogłoszeniu przez Włochy rozejmu i wyjściu z wojny we wrześniu 1943 r., ich miejsce zajęli Niemcy. 10 listopada powołali Czarnogórską Administrację Narodową na czele z Ljubo Vuksanoviciem. W odpowiedzi komunistyczny Narodowy Komitet Wyzwolenia Czarnogóry powołał w miejscowości Kolašin Terytorialną Radę Antyfaszystowską (Zemaljsko Antifašističko Vijeće), która ogłosiła, że po wyzwoleniu Czarnogóra będzie równorzędną jednostką w przyszłym federalnym państwie jugosłowiańskim. Decyzja ta została potwierdzona przez II Zjazd ZAVNO 16 lutego 1944 r., który odbył się po Zjeździe AVNOJ w Jajce 29-30 listopada 1943 r. z udziałem przedstawicieli z wszystkich części Jugosławii.