Odkrycie portretów thumb|200px|Portret mężczyzny z berlińskiego Altes Museum Mumiowe portrety długo traktowano w Europie jako ciekawostkę. Zetknęli się z nimi już uczestnicy wypraw krzyżowych, ale dopiero w czasach napoleońskich szczególnie wzrosło zainteresowanie starożytnościami egipskimi. Maski mumii zabierano z grobów i masowo wywożono jako pamiątki, często niszcząc przy tym szczątki zmarłych.
Początki badań nad portretami mumiowymi sięgają roku 1887, gdy wiedeński kupiec Theodor Graf zaczął skupywać maski od mieszkających w pobliżu oazy Fajum egipskich wieśniaków. Swoją kolekcją zainteresował świat nauki i w 1888 roku zorganizował wystawę, która odniosła wielki sukces w środowisku miłośników i badaczy sztuki starożytnej. Nad Nil wysyłano liczne ekspedycje archeologiczne, mające za zadanie przebadanie cmentarzysk z przełomu er. Najskuteczniejsza była wyprawa z 1888 roku podjęta przez angielskiego badacza W.M. Flindersa Petrie do południowo-zachodniej części Fajum w pobliże miejscowości HawaraPor. Portrety z Hawara w Muzeum Petriego.. Wiele zabytków odnaleziono także w okolicach Antinoopolis podczas francuskiej ekspedycji Alberta Gayeta (1896) oraz w nekropoliach tebańskiej i memfickiej.