Układ klimaksowy Whittaker (1953) zaproponował zmienioną wersję koncepcji poliklimaksu w postaci hipotezy układów klimaksowych. Podkreślał, że naturalna biocenoza jest przystosowana do całego systemu czynników środowiskowych – klimatu, gleby, pożarów, wiatru (czynniki abiotyczne) i czynników biotycznych (inne gatunki). Teoria monoklimaksu dopuszcza tylko jeden klimaks klimatyczny w danym rejonie, teoria poliklimaksu – kilka klimaksów, natomiast hipoteza układów klimaksowych dopuszcza istnienie kontinuum (ciągu) typów klimaksu, zmieniających się wzdłuż gradientów środowiskowych. Różne klimaksy nie dają się łatwo sklasyfikować w odrębne typy. Tak więc hipoteza układów klimaksowych jest rozwinięciem koncepcji kontinuum i podejścia gradientowego do badań roślinności (Whittaker 1953).

Klimaks jest w tej koncepcji postrzegany jako biocenoza w stanie równowagi, a tworzące ją populacje znajdują się w dynamicznej równowadze z gradientami środowiskowymi. Nie mówi się o klimaksie klimatycznym, ale o dominujących klimaksach, które są końcowym rezultatem oddziaływania klimatu, gleby, topografii i czynników biotycznych, a także takich jak pożary, wiatr czy zasolenie oraz zdarzeń losowych. Na podobnych siedliskach w określonym rejonie powinny się wykształcić podobne biocenozy klimaksowe.