Z tego powstała również statystyczna kontrola procesu, której pionierem był Walter A. Shewhart w Bell Laboratories we wczesnych latach dwudziestych XX wieku. Shewhart opracował wykres kontrolny w 1924 roku i koncepcję stanu kontroli statystycznej. Kontrola statystyczna jest odpowiednikiem koncepcji opracowanej przez logika Williama Ernesta Johnsona, również w 1924 roku, w jego książce Logic, Part III: The Logical Foundations of Science. Wraz z zespołem w AT&T, w skład którego wchodzili Harold Dodge i Harry Romig, pracował również nad wprowadzeniem kontroli próbkowania na racjonalnej podstawie statystycznej. Shewhart konsultował się z pułkownikiem Leslie E. Simonem w sprawie zastosowania wykresów kontrolnych do produkcji amunicji w wojskowym Picatinny Arsenal w 1934 roku. To udane zastosowanie pomogło przekonać Army Ordnance do zaangażowania George'a Edwardsa z AT&T do konsultacji w sprawie wykorzystania statystycznej kontroli jakości wśród jej oddziałów i kontrahentów w momencie wybuchu II wojny światowej.