15 lipca 1943 r. ukazał się artykuł w organie centralnym PPR „Trybuna Wolności”, gdzie została rzucona myśl przekształcenia Gwardii Ludowej w Armię Ludową. Po tym terminie niektóre oddziały GL PPR po dokonaniu akcji zostawiały pokwitowania jako Armia Ludowa.
Dowództwo Główne GL już 10 czerwca 1943 r. wystąpiło z propozycją współpracy, zawartą w liście wystosowanym do SL i BCh, RPPS, Związku Syndykalistów Polskich i Stronnictwa Demokratycznego. W imię walki o Polskę demokratyczną apelowano o zacieśnienie współpracy i połączenie wszystkich sił demokratycznych organizacji podziemnych w regularną, zdyscyplinowaną Armię Ludową. Kiedy próby porozumienia odgórnego nie dały wyników, KC PPR postanowił tworzyć jednostki Armii Ludowej poprzez oddolne porozumienie z demokratycznymi organizacjami wojskowymi i grupami bojowymi działającymi na danym terenie.
Wbrew pierwotnym planom nie udało się zjednoczyć wszystkich sił polskiej lewicy w Armii Ludowej.