Król Zygmunt Stary zapisał się w historii Bydgoszczy m.in. wydaniem zgody na budowę wodociągów miejskich (1523 r.), które przetrwały aż do XIX w. oraz nakazem stawiania budynków murowanych (1546 r.), co spowodowało, że na początku XVII w. kronikarze bernardyńscy stwierdzili, że „całe miasto jest murowane i dachówkami ceramicznymi pokryte”.
Reformacja w Bydgoszczy Za panowania króla Zygmunta Augusta pomyślnie rozwijała się w Bydgoszczy reformacja, jednakże miasto nigdy nie utraciło swego generalnie katolickiego obliczaWaleria Drygałowa, Ludwik Prinz. Bydgoscy heretycy. In. Kalendarz Bydgoski 1970.. W okresie 1550–1575 powstały dwa zbory innowiercze: kalwiński i braci czeskich. Kontrreformacja dała znać o sobie już ok. 1575 r. Król Stefan Batory, a po nim Zygmunt Waza kierowali do Bydgoszczy nakazy „strzeżenia miasta przed heretykami”. Do 1582 r. zamknięto zbór kalwiński, a w 1625 r. został zamknięty na żądanie jezuitów zbór czesko-braterski na Miedzyniu Wielkim. Wtedy właśnie (1627 r.) zaczął obowiązywać zakaz sprowadzania innowierców do miasta, który wydał król Zygmunt III Waza. Odtąd wyznawcy protestantyzmu w Bydgoszczy stanowili margines życia religijnego, a ci którzy przetrwali – kult odprawiali prywatnie w domachStefan Pastuszewski. Karta czesko-braterska i kalwińska w dziejach Bydgoszczy. In.