W zależności od tego, jakie modele lekturowe przyjmował odbiorca, tekst działał odmiennie, a jego znaczenie ulegało przesunięciom.
Po premierze Gogol, przygnębiony i zrażony, opuścił Rosję. Sztuka, której wystawienie odebrał jako osobistą porażkę, jawiła mu się jako coś, co należy wymazać z pamięci. Wbrew pozytywnej recepcji, oceniał premierę jako niepowodzenie. W liście do Nikołaja Prokopowicza z 25 stycznia 1837 roku, pisanym z Paryża, wyrażał rozdrażnienie informacjami o popularności Rewizora, traktując je jako przesadzone lub fałszywe. W jego korespondencji ujawniał się zawód i niechęć wobec sukcesu, który postrzegał jako sprzeczny z własnymi oczekiwaniami.
Latem 1836 roku, po opuszczeniu przez Gogola kraju, powstała anonimowa komedia Prawdziwy rewizor, będąca satyryczną odpowiedzią na Rewizora. Sztuka była celowym przedsięwzięciem władz i miała zneutralizować wymowę dzieła Gogola. Za inicjatora tego działania uznaje się Mikołaja I. Prawdziwy rewizor spotkał się z jednoznacznie negatywnym odbiorem i został szybko wycofany z repertuaru.