Kleopatra i Cezar (albo Kleopatra), podtytuł: Tragedia historyczna ściśle w równi do grania, jako i do odczytów napisana: z uwzględnieniem gestów dramatycznych i onych ciągu – 3-aktowa tragedia wierszem Cypriana Kamila Norwida. Powstała ok. 1870-1872, uzupełniana była przez poetę do ok. 1879 roku, pozbawiona jest zakończenia (brak części aktu 3).

Pierwszy raz utwór ogłoszony został przez Zenona Przesmyckiego w „Chimerze” w 1904, a wystawiony w teatrze we Lwowie przez Konstantego Tatarkiewicza na podstawie tekstu opracowanego przez Wilama Horzycę 19 grudnia 1933. Na scenę Teatru Narodowego w Warszawie Kleopatra weszła 15 czerwca 1967.

Rękopis Kleopatry i Cezara, ocalały wraz z luźnymi, autorskimi notatkami i znajduje się obecnie w zbiorach Biblioteki Narodowej w Warszawie. Autograf obejmuje dwie części – tekst właściwy i notatki. Poeta w notatkach nakreślił nigdy niezrealizowany przez niego plan brakujących scen.

Okoliczności powstania utworu Zainteresowanie postacią Cezara towarzyszyło Norwidowi od młodości. W 1847 przeczytał tragedię Szekspira Juliusz Cezar. Śladem tej lektury jest pierwszy z Zarysów obyczajowych zatytułowany Rzeczywistość. W 1849 Cezar pojawia się jako jeden z rozmówców dialogu Vendôme, w 1851 jako rozmówca w dialogu Do Henryka. W 1855 Norwid przetłumaczył dwie sceny z tragedii Juliusz Cezar.