{| class="wikitable" |+ Zapis i wymowa samogłosek ! Pisownia ! Wymowa ! Polskie przybliżenie ! Przykłady |- | a, á || , || kat || bata, ás |- | à, a || || kat (wymawiane dłużej) || bàta, barr |- | e || , || mech || le, teth |- | è (é) || , || mech (wymawiane dłużej) || gnè, dé |- | i || , || kino || sin, ith |- | ì, i || || kino (wymawiane dłużej) || mìn, binn |- | o || , || kot || poca, bog |- | ò, o, (ó) || , || kot (wymawiane dłużej) || pòcaid, corr, mór |- | u || || but || Tur |- | ù, u || || but (wymawiane dłużej) || tùr, cum
Samogłoska historycznie pochodzi z dawnego /u/, które utraciło zaokrąglenie i jest zapisywana dwuznakiem ui, np. uisge (woda), długie jest zapisywane dwuznakiem ao, np. caol (wąski). Samogłoska pochodzi podobnie z /o/ z utratą zaokrąglenia oraz z dawnego /a/ przed osłabioną spółgłoską /ɣ/ i jest zapisywana poprzez oi, adh, agh, np. coille (las), seadh (tak jest, zaiste), długie pochodzi z wzdłużenia zastępczego po utracie /ɣ/ przed kolejną spółgłoską, np. adhbhar (przyczyna, powód).
Historyczne długie przed spółgłoskami szerokimi (nie palatalizowanymi) w gaelickim zostało rozbite w dyftong , zatem dwuznaki èa i eu są jako /ia/, np. dèan (rób!), sgeul (historia, opowieść) z wyjątkiem pozycji przed p, m, mh, gdzie pozostało długim /eː, ɛː/, np.