W 1792, motywowany względami politycznymi, wyruszył wraz z synem Józefem w roczną podróż po Rzeczypospolitej i Galicji. W trakcie trzymiesięcznego pobytu w Warszawie uzyskał dla syna godność szambelana JKM Stanisława Augusta. Relację z tej podróży wraz z opisem rozlicznych spotkań z czołowymi postaciami epoki, w tym na dworze Stanisława Augusta i u Radziwiłłów w Nieborowie zamieścił jego syn Józef w swych pamiętnikachJ. Szczytt, Ułamek z pamiętników, Kronika Rodzinna, 1884..

II rozbiór Rzeczypospolitej był dla Justyniana Niemirowicza-Szczytta wielkim ciosem. Wycofał się z życia publicznego, poświęcając się twórczości literackiej i muzycznej.

Do życia publicznego powrócił dopiero po wstąpieniu na tron Pawła I na prośbę szlachty połockiej i w obliczu konfliktu związanego z utworzeniem guberni białoruskiej ze stolicą w Witebsku. Został wówczas jednogłośnie wybrany przez 800 obywateli z dwóch dawnych namiestnictw (połockiego i mohylewskiego) na prezesa sądu głównego I departamentu guberni białoruskiej.