Powieść składa się z 3 części, zatytułowanych: „Przygotowanie, ”„Prolog ” i „Non consummatum” oraz części dodatkowej, „Intermedium, czyli Życiorysy Polaków”. W treść wplecione są próbki twórczości powieściowego Adama Nagórskiego: opowiadania W Dzień Zwycięstwa wieczorem, Modlitwy, Narodziny, Dużo piasku i mało oraz trzy wiersze. Całość obudowana jest fragmentami Dziennika Andrzejewskiego z okresu obejmującego 7 marca – 19 września 1970.
Recepcja Pierwsze fragmenty powieści opublikował w październiku 1966 miesięcznik „Twórczość”. Był to niewielki fragment części I („Przygotowanie”) i większe ustępy części II („Prolog”), poprzedzone notką autora. Wg wspomnień współczesnych ten numer pisma został natychmiast rozchwytany, osiągając kilkukrotnie wyższą cenę na rynku wtórnym. Po ukończeniu drugiej wersji w 1970 pisarz złożył jeden egzemplarz w wydawnictwie PIW, drugi wysłał do paryskiej „Kultury”, zaś kilka innych dał do przeczytania zaprzyjaźnionym twórcom. Powieść została odebrana wówczas jako „kamień milowy na drodze do uczciwej literatury” (Tomasz Burek), „arcydzielna powieść” (Andrzej Kijowski), „olśnienie (...), uderzenie pioruna” (Krzysztof Mętrak).