Abraham Harold Maslow (1. april 1908 – 8. juni 1970) bio je američki psiholog najpoznatiji po uspostavljanju Maslowljeve hijerarhije potreba, teorije psihološkog zdravlja zasnovane na zadovoljenju urođenih ljudskih potreba prema hijerarhijskom redoslijedu, čiji je najviši stepen samoaktualizacija.

Maslow je bio profesor psihologije na Univerzitetu Cornell, Brooklyn Collegeu, Univerzitetu Brandeis i Univerzitetu Columbia. U svom radu naglašavao je značaj usmjeravanja pažnje na pozitivne osobine čovjeka, nasuprot pristupu koji pojedinca posmatra isključivo kroz njegove psihološke poteškoće ili simptome. Prema istraživanju objavljenom 2002. u časopisu Review of General Psychology, Maslow je svrstan na deseto mjesto među najcitiranijim psiholozima 20. vijeka.

Biografija

Rane godine

Rođen je 1908. i odrastao je u Brooklynu kao najstarije od sedmero djece u porodici. Roditelji su mu bili jevrejski imigranti prve generacije iz Kijeva, koji je tada bio dio Ruske Imperije (danas Ukrajina), a početkom 20. vijeka emigrirali su u Sjedinjene Američke Države bježeći od progona i antisemitizma u carskoj Rusiji.

Maslow je u svojim kasnijim autobiografskim osvrtima djetinjstvo opisivao kao teško i emocionalno zahtjevno. Navodio je da je njegov otac često bio odsutan zbog poslovnih obaveza, dok je odnos s majkom opisivao kao emocionalno distanciran i opterećen sukobima. Na seminaru održanom 1960. godine Maslow je izjavio:

U ranom životnom periodu razvio je i kritički odnos prema religiji. Iako je porodica njegove majke bila religioznija od očeve, Maslow je religijske prakse smatrao nedosljednim u odnosu na svakodnevni život. Tokom obreda Bar Mitzvah, u dobi od trinaest godina, doživio je snažnu emocionalnu reakciju, nakon čega se postepeno udaljio od religijske prakse.

Godine 1922. započeo je srednjoškolsko školovanje u Boys High School u Brooklynu, gdje se istakao u radu školskih akademskih klubova i uredničkim poslovima. Bio je urednik školskog latinskog časopisa, a jedno vrijeme i školskog lista iz fizike Principia. Tokom tog perioda razvio je snažno interesovanje za književnost, muziku i društvena pitanja, posebno pod utjecajem Uptona Sinclaira, čija su ga djela usmjerila ka razmišljanju o društvenim nejednakostima i socijalnoj pravdi.

U mladosti je pokazivao interes i za političke i društvene ideje, uključujući demokratski socijalizam, razvijajući kritički odnos prema materijalizmu i potrošačkom društvu. Istovremeno se bavio fizičkim vježbanjem i dizanjem tegova, smatrajući fizičku snagu važnim dijelom ličnog identiteta.

Univerzitetsko obrazovanje

Nakon završetka srednje škole Maslow upisao je City College u New Yorku, a 1926. pohađao je i večernje kurseve prava, od kojih je ubrzo odustao. Godine 1927. nastavio je studij na Univerzitetu Cornell, ali ga je napustio nakon jednog semestra zbog zbog slabijeg akademskog uspjeha i visokih troškova studiranja.

Godine 1928. oženio se svojom rođakom Berthom Goodman, s kojom se poznavao još iz djetinjstva provedenog u Brooklynu.

Iste godine upisao je Univerzitet u Wisconsin-Madison, gdje se trajno usmjerio ka studiju psihologije. U to vrijeme Odsjek za psihologiju na Univerzitetu u Wisconsinu bio je jedno od značajnijih središta psiholoških istraživanja u Sjedinjenim Američkim Državama i važno uporište biheviorizma.

Pod utjecajem tada dominantnog eksperimentalnog biheviorizma, Maslow je započeo istraživanja iz oblasti ponašanja primata, dominacije i seksualnosti, što je obilježilo njegov rani naučni rad. Na preporuku profesora Hulseyja Casona izradio je magistarski rad pod naslovom Learning, Retention and Reproduction of Verbal Material, koji je završio 1931, stekavši zvanje magistra psihologije.

Iako je kasnije taj rad smatrao metodološki ograničenim, njegov mentor smatrao ga je dovoljno vrijednim za objavljivanje, pa su rezultati istraživanja kasnije objavljeni u obliku dva naučna članka.

Pod mentorstvom Harryja F. Harlowa Maslow je nastavio doktorski studij i 1934. stekao doktorat iz psihologije. Nakon završetka doktorskog studija ostao je na Univerzitetu u Wisconsinu još jednu akademsku godinu (1934–1935) kao asistent u nastavi na Odsjeku za psihologiju.

Akademska karijera

Nakon završetka angažmana na Univerzitetu u Wisconsinu, Maslow je nastavio istraživački rad na srodnim temama na Univerzitetu Columbia, gdje je ostvario kontakt s Alfredom Adlerom, jednim od ranih saradnika Sigmunda Freuda, koji je imao značajan utjecaj na njegovo dalje teorijsko usmjerenje.

Od 1937. do 1951. bio je član nastavnog osoblja Brooklyn Collegea, gdje je razvio veliki dio svojih ranih teorijskih ideja iz oblasti psihologije ličnosti i motivacije. U tom periodu njegovo porodično iskustvo i profesionalni rad značajno su utjecali na oblikovanje njegovih psiholoških stavova.

Nakon Drugog svjetskog rata, Maslow je počeo kritički preispitivati dominantne pristupe u psihologiji, posebno način na koji su psiholozi donosili zaključke o ljudskom ponašanju i mentalnim procesima. Iako nije u potpunosti odbacio tadašnje teorijske pravce, razvio je vlastiti pristup razumijevanju ljudske psihe, koji je kasnije postao poznat kao humanistička psihologija.

Tokom ratnog perioda Maslow je razvio snažno interesovanje za pitanja mira, ljudskog razvoja i psihološkog blagostanja. To ga je usmjerilo ka istraživanjima fenomena samoaktualizacije, koja su postala centralni dio njegovog teorijskog rada. U tim istraživanjima poseban utjecaj na njega imali su antropologinja Ruth Benedict i geštalt psiholog Max Wertheimer, koje je smatrao primjerima psihološki zdravih i ostvarenih ličnosti. Posmatranja njihovih osobina, ponašanja i životnih obrazaca predstavljala su osnovu za Maslowljeva kasnija istraživanja mentalnog zdravlja, ljudskog potencijala i razvoja teorije hijerarhije potreba.

Maslow je tokom svoje akademske karijere proširio područje istraživanja ljudske motivacije i razvoja ličnosti, integrišući ideje drugih psihologa i razvijajući vlastite teorijske koncepte, među kojima su hijerarhija potreba, metapotrebe, metamotivacija, samoaktualizacija i vrhunska iskustva. Ovi koncepti postali su temelj njegovog doprinosa humanističkoj psihologiji i imali značajan utjecaj na razvoj savremenih teorija motivacije i psihološkog razvoja.

Od 1951. do 1969. radio je kao profesor psihologije na Univerzitetu Brandeis, gdje je razvio najveći dio svojih najpoznatijih teorijskih radova. Nakon toga postao je rezidentni istraživač na Laughlin institutu u Kaliforniji, gdje je nastavio naučni rad i pisanje.

Maslow je zagovarao model rukovođenja zasnovan na nenametljivom vođenju i podršci autonomnom razvoju pojedinaca i grupa. U skladu s tim stavovima, 1963. odbio je kandidaturu za predsjednika Udruženja za humanističku psihologiju, smatrajući da organizacija treba razvijati intelektualni pokret bez oslanjanja na centralizirano vodstvo.

Smrt

Maslow je 1967. pretrpio težak infarkt miokarda, koji je doživio tokom trčanja. Preminuo je 8. juna 1970. u dobi od 62 godine u Menlo Parku, u Kaliforniji. Sahranjen je na groblju Mount Auburn.

Reference

Vanjski linkovi

Bibliografija Maslowljevih radova Kompletna Maslowljeva bibliografija, autor: William Tillier "Maslow's Vision of Human Nature", adaptirano iz uredničkog uvoda u knjizi Toward a Psychology of Being (treće izdanje) Excerpts from Toward a Psychology of Being (drugo izdanje) Abraham Maslow Audio Collection . Rijedak dokumentarac o Maslowu s razgovorom s Warrenom Bennisom s Univerziteta u Cincinnatiju iz 1968.

Kategorija:Rođeni 1908. Kategorija:Umrli 1970. Kategorija:Biografije, New York Kategorija:Američki psiholozi Kategorija:Humanistički psiholozi Kategorija:Predsjednici Američkog psihološkog udruženja