Para as especies americanas de bagas encarnadas véxase: Arandeira vermella.
O arandeira rubia ou arandeira vermellaNon confundir coas especies americanas do subxénero Oxycoccus tamén chamadas de arandeiras vermellas (Vaccinium vitis-idaea) é unha planta perenne da familia das ericáceas, nativa de Eurasia e América do Norte. miniatura|294x294px|Vista do froito miniatura|360x360px|Flores
Distribución e hábitat Atópase nas zonas setentrionais de Europa, Asia e América do Norte. Na Península Ibérica aparece nos Pireneos, chegando algúns exemplares a Asturias e o leste de Galicia. Espállase polos bosques de montaña, as turbeiras e landas.
Descrición Subarbusto perenne de porte rastreiro cuxas poliñas acadan unha altura máxima de 20 cm, confúndese coa amora ou uva de oso (Arctostaphylos uva-ursi). Ten as follas ovais con bordos enrolados. Flores brancas ou rosadas en acio. O froito é unha baga de cor vermella.
Propiedades Rico en vitamina C e B (B1, B2, B3), e en potasio, calcio, fósforo e magnesio. As sementes conteñen ácidos Omega 3. As follas utilízanse (do mesmo xeito que a amoroa de oso) en caso de afeccións renais. Antidiarreico e hipoglucemiante. As súas bagas (arandos rubios) son comestíbeis.
Usos miniatura|240x240px|Marmelada de arando rubio Os arandos rubios son unha froita do bosque moi popular en Europa Central, Norte e Oriental. Pódense comer directamente bravos, mais, polo seu sabor algo agre, adóitanse consumir xa preparados, en doces, xeleas, marmeladas etc.«Arándano Rojo.
A marmelada de arando vermello é moi habitual en Escandinavia e Europa do Leste. Tanto en marmelada como en mollo ou compota, son un elemento tradicional da cociña escandinava, principalmente coma gornición de carnes de caza.
En Rusia tómase auga de arandos (ruso: брусничная вода [brusnichnaya voda]) como refrixerante.
Tamén se obteñen bebidas alcólicas por fermentación, coma vodka en países do Leste, ou licor (Lillehammer) en Noruega.
As follas serven para facer unha infusión.
Taxonomía Vaccinium vitis-idaea foi descrita por Carl von Linné e publicado en Species Plantarum 1: 351. 1753. Etimoloxía Vaccinium: nome xenérico que se utilizou en latín clásico para un tipo de baga (probabelmente o arando bravo Vaccinium myrtillus), mais a súa última derivación é escura, (non é a mesma palabra que vaccinum = "de ou pertencente ás vacas").
vitis-idaea: epíteto latíno que significa "uvas do Monte Ida".En Epítetos Botánicos Sinonimia Vaccinium ellipticum F.Gérard 1890 Vitis-Idaea punctifolia Gray 1821 Vaccinium vitis-idaea var. major Lodd. Vaccinium punctifolium Stokes 1812 Vaccinium punctatum var. ellipticum F.Gérard Vaccinium jesoense Miq. 1863 Vitis-Idaea punctata Moench 1794 Vaccinium rubrum Dulac 1867 Vaccinium punctatum Lam. 1779 Vaccinium nemorosum Salisb. 1796 Rhodococcum vitis-idaea (L.) AvrorinSinónimos en Tela Botánica
Notas
Véxase tamén Outros artigos Arandeira vermella Características das ericáceas Bibliografía Böcher, T. W. 1978. Greenlands Flora 326 pp. Cody, W. J. 1996. Fl. Yukon Terr. i–xvii, 1–669. NRC Research Press, Ottawa. Fernald, M. 1950. Manual (ed. 8) i–lxiv, 1–1632. American Book Co., Nova York. Flora of Chinesa Editorial Committee. 1988-2013. Flora of China (Checklist & Addendum). Unpaginated. In C. E. Wu, P. H. Raven & D. E. Hong (eds.) Fl. China. Science Press & Missouri Botanical Garden Press, Beijing & St. Louis. Flora of Chinesa Editorial Committee. 2005. Flora of China (Apiaceae through Ericaceae). 14: 1–581. In C. E. Wu, P. H. Raven & D. E. Hong (eds.) Fl. China. Science Press & Missouri Botanical Garden Press, Beijing & St. Louis. Gleason, H. A. 1968. The Sympetalous Dicotyledoneae. vol. 3. 596 pp. In H. A. Gleason Ill. Fl. N. Ou.S. (ed. 3). New York Botanical Garden, Nova York. Gleason, H. A. & A.J. Cronquist. 1991. Man. Vasc. Pl. N.E. Ou.S. (ed. 2) i–910. New York Botanical Garden, Bronx. Hultén, E. 1968. Fl. Alaska i–xxi, 1–1008. Stanford University Press, Stanford. Moss, E. H. 1983. Fl. Alberta (ed. 2) i–xii, 1–687. University of Toronto Press, Toronto. Scoggan, H. J. 1979. Dicotyledoneae (Loasaceae to Compositae). Part 4. 1117–1711 pp. In Fl. Canada. National Museums of Canada, Ottawa.
Categoría:Vaccinium Categoría:Bagas Categoría:Plantas medicinais Categoría:Froitos do bosque Categoría:Flora de Galicia Categoría:Taxons descritos por Linné