мини|Којотот и опосумот се појавуваат во приказните на неколку племиња. Митологиите на староседелските народи на Америка опфаќаат бројни различни култури од кои секоја има свои митологии, Голем дел споделуваат одредени теми преку културните граници. Во северноамериканските митологии, вообичаените теми вклучуваат блиска поврзаност со природата и животните, како и верување во Големиот Дух кој се замислува на различни начини. Како што забележуваат антрополозите, нивните големи митови за создавањето и светата усна традиција во целина се споредливи со христијанската Библија и светите писма на другите големи религии.
Северна Америка мини| Пропорција на староседелски Американци во секој округ од педесетте држави, Дистриктот Колумбија и Порторико според пописот на САД во 2020 година Не постои една единствена митологија на припадниците на староседелските народи во Соединетите Американски Држави, на староседелските народи во Канада и на другите народи, туку бројни различни канони на традиционални преданија поврзани со религијата, етиката и верувањата. Ваквите приказни се длабоко засновани на природата и се богати со симболика на годишните времиња, времето, растенијата, животните, земјата, водата, огнот, небото и небесните тела. Заеднички елементи се принципот на сеопфатен, универзален и сезнаен Голем Дух, поврзаноста со Земјата и нејзините пејзажи, верувањето во паралелен свет на небото (понекогаш и под земјата и/или под водата), разновидните приказни за создавањето, посетите на „земјата на мртвите“ и колективните сеќавања на античките свети предци.
Карактеристика на многу од митовите е блиската врска меѓу луѓето и животните (вклучувајќи птици и влекачи). Тие често се карактеризираат со промена на обликот меѓу животинската и човечката форма. Бракот меѓу луѓето и различните видови (особено мечките) е честа тема. Во некои приказни, животните негуваат човечки деца.
Иако повеќето митови на домородните народи во Северна Америка се длабоки и сериозни, некои користат ведар хумор – често во форма на итрици – за да забавуваат, додека суптилно пренесуваат важни духовни и морални пораки. Употребата на алегорија е вообичаена, истражувајќи прашања кои се движат од љубов и пријателство, па сè до семејно насилство и ментални болести.
Некои митови се поврзани со традиционални религиозни ритуали што вклучуваат танц, музика, песни и транс (на пр. Танцот на сонцето).
Повеќето митови од овој регион за првпат биле запишани од етнолози во текот на доцниот 19-ти и почетокот на 20-тиот век. Овие извори биле собрани од старешини на староседелските народи кои сè уште имале силни врски со традициите на нивните предци. Тие можат да се сметаат за најавтентичните преживеани записи на античките приказни и на тој начин ја формираат основата на описите дадени подолу.
Североисток (југоисточна Канада и североисточен САД, вклучувајќи ги Големите езера) мини|Од полната месечина падна Нокомис – од „Приказната за Хијавата“, 1910 Митовите од овој регион прикажуваат женски божества, како што се создавачот, Големата желка; и Првата мајка, од чие тело пораснале првата пченка и тутунот. Двата големи божествени херои се Глоскап и Манабус.
Други приказни ги истражуваат сложените односи меѓу животните и луѓето. Некои митови првично биле рецитирани како стихови.
Традиционални верувања на Анишинаабе - Народите на Анишинаабег (Алгонкин/Ниписинг, Оџибва/Чипева/Солто/Мисисаугас, Одава, Потаватоми и Оџи-Кри) Митологија на Хо-Чанк - Северноамериканско племе кое се наоѓа во денешен источен Висконсин. Ирокеска митологија - Конфедерација на племиња лоцирани во областа на државата Њујорк. Ленапеска митологија Митологија на Сенека - Северноамериканско племе кое се наоѓа јужно од езерото Онтарио. Религија Вајандот - Северноамериканско племе сместено околу северниот брег на езерото Онтарио.
Големите Рамнини Приказните уникатни за Големите Рамнини прикажуваат бизони, кои им обезбедувале на луѓето од Рамнините храна, облека, домување и прибор. Во некои митови тие се добронамерни, во други страшни и злобни. Сонцето е важно божество; а други натприродни ликови вклучуваат Утринската Ѕвезда и Громовниците.
Честа тема е патувањето, честопати до натприродно место низ предели или до паралелниот свет на небото.
Една од најдоминантните шегобијни приказни на Рамнините е Старецот, за кого се раскажуваат бројни хумористични приказни. Старецот, познат како Вазија, живеел под земјата со својата сопруга и имале ќерка. Нивната ќерка се омажила за ветерот и имала четири сина: Север, Исток, Југ и Запад. Сонцето, месечината и ветровите потоа заедно владееле со универзумот.
Важен натприроден херој е Момчето од засирена крв, кој е преобразен од грутка крв.
Митологија на Хо-Чанк Лакота митологија Митологија на Пауни
Југоисточен САД Важни митови од овој регион се однесуваат на потеклото на ловот и земјоделството, потеклото на болестите и лековите.
Важна практика во овој регион бил анимизмот, верувањето дека сите предмети, места и суштества поседуваат душа. Повеќето смртни случаи, болести или несреќи биле поврзувани со неуспехот да се упокои душата на убиено животно. Кога тоа ќе се случело, животното можело да се одмазди преку „поглаварот на својот вид“. Големите количини на ретки материјали пронајдени кај мртвите во овој регион сугерираат силни докази дека тие верувале во еден вид задгробен живот. Се смета дека кога некој член на племето ќе умрел, неговата душа лебдела над заедницата, обидувајќи се да ги намами пријателите и роднините да му се придружат, па затоа погребните церемонии не служеле само за чествување на мртвите, туку и за заштита на живите.
Церемонијата на зелена пченка, позната и како Буск, била годишна прослава на успешна жетва на пченка. Нивните пожари биле гаснени и повторно разгорувани, недоразбирањата биле опростувани, а предметите биле фрлани или кршени за потоа да се заменат. Тоа во суштина било обнова на животот и заедницата за овие племиња.
Митот за создавањето на Чероки Имало време кога немало земја, а сите суштества живееле на место над небото наречено Галвлои. Сè што било долу било само вода, но кога Галвлои станал пренаселен, суштествата одлучиле да ја испратат Водната Бубачка долу за да види дали може да им најде ново место за живеење. Таа прифатила и нурнала во водата, сè до самото дно на морето, каде што зела малку кал и ја изнела на површината. Штом се нашла над водата, калта се раширила во сите правци и станала остров. Големиот Дух го прикрепил островот со тоа што му прицврстил јажиња и го врзал за сводот на небото.
Иако копното сега било стабилно, земјата била премногу мека за да може некое од животните да стои на неа, па затоа го испратиле Јастребот да ја извиди ситуацијата. Тој летал наоколу некое време додека не нашол доволно суво место за да слета, а кога го сторил тоа, замавот на неговите крилја предизвикал поместување на калта. Таа пропаднала на некои места, а се подигнала на други, создавајќи ги врвовите, долините, ридовите и планините на земјата. Останатите суштества сега можеле да слезат долу, но набрзо сфатиле дека е многу темно, па го повикале сонцето да дојде со нив. Сите биле среќни освен Ракот, кој рекол дека неговиот оклоп станал светлоцрвен бидејќи сонцето било премногу блиску, па затоа го подигнувале сонцето седум пати додека Ракот не бил задоволен.
Големиот Дух потоа создал растенија за оваа нова земја, по што им кажал на животните да останат будни седум дена. Само Бувот успеал во тоа и како награда, Големиот Дух му го подарил видот во мрак. И растенијата се обиделе, но само боровите, елките, божиковината и уште неколку други успеале да останат будни, па затоа тој како дар им овозможил да ги задржат своите лисја во текот на целата година. Големиот Дух потоа посакал луѓе да живеат на овој остров, па создал еден маж и една жена. Двојката сè уште не знаела како да создава деца, па мажот зел една риба и ја притиснал до стомакот на жената, по што таа се породила. Ова го правеле седум дена, сè додека Големиот Дух не почувствувал дека засега има доволно луѓе, па одредил жената да може да се породи само еднаш годишно.
Поврзано:
Черокиска митологијаСеверноамериканско племе кое мигрирало од областа на Големите езера во југоисточните шуми. Чокто митологијаСеверноамериканско племе од областа на денешна Алабама, Флорида, Мисисипи и Луизијана. Крик митологијаСеверноамериканско племе од областа на денешна Џорџија и Алабама.
Карипски САД
Таино митологијаОваа митологија и филозофија ги изразуваат духовните верувања на поморските доселеници на островите Мејпуре од Амазонија и/или од групата народи Аравак. Нивното потекло и митологии вклучуваат божество-творец, како и бесконечно циклично спонтано раѓање. Доселувајќи се од североисточниот дел на Јужна Америка, нивните приказни вклучуваат богови и обожување на божества, но и поширок поглед на светот. Некои од филозофиите го вклучуваат концептот на реалноста како илузија, како и тоа дека овој свет е сон. Некои петроглифи на островите вклучуваат референци кои се толкуваат како укажувања на галактички или вонземски живот. Денешните членови на заедницата имаат воспоставено неколку погледи на митологијата; некои укажуваат на обожување на предците, додека други се фокусираат на обожување на божества и духови. Низата верувања повеќе укажуваат на лозата и потеклото отколку на една апсолутна вистина. Заедничко за сите лози е оддавањето почит на предците преку камењата цеми/земи; духовни домови на лозата, како и почитувањето на духовите на сонцето и месечината. Духовите на времето (метеоролошките појави) и духовите на почитуваните мртви исто така се признаваат со почит.
Калифорнија и Големиот басен Митовите од овој регион се доминирани од светиот творец/шегобиец Којотот. Други значајни ликови се Луѓе на Сонцето, Жени на ѕвездите и Темнината.
Некои од најкарактеристичните церемонии во овој регион биле нивните погребни обичаи и комеморацијата на мртвите. Кога ќе се случела смрт, куќата во која се случила била запалувана, а понекогаш постоеле и забрани за изговарање на името на починатиот. Вдовиците биле премачкувани со смола, а нивната коса била шишана сè додека годишното жалење не ги ослободи. Ова жалење станало познато како „палење“, „плач“ или „танц на мртвите“. За време на овие церемонии, се палат многубројни предмети додека племето танцува, пее молитви и лелека, со цел да се смират духовите.
Друга вообичаена церемонија е онаа што се одржува кога адолесцентите ќе влезат во пубертет. Девојчињата поминуваат низ серија исцрпувачки табуа кога ќе започне нивната прва менструација, но по нив следува свечен танц кога ќе заврши. Момчињата поминувале низ официјална иницијација во племето преку учество во церемонии што ги раскажувале мистериите и митовите на племето. Мит за создателот на Земјата Куксурелигија во Северна Калифорнија што ја практикувале членови на неколку домородни народи на Калифорнија. Мивоки митологијасеверноамериканско племе во Северна Калифорнија. Митологија на Охлонесеверноамериканско племе во Северна Калифорнија. Помо религијасеверноамериканско племе во Северна Калифорнија.
Југозапад Митовите на народите Навахо, Апачи и Пуебло раскажуваат како првите човечки суштества излегле од подземјето на Земјата. Според народот Хопи Пуебло, првите суштества биле Сонцето, две божици познати како Жена Тврдо Битие (Хуруинг Вухти) и Жена Пајак. Божиците биле тие што создале живи суштества и луѓе. Други теми вклучуваат потекло на тутунот и пченката и коњите; и битка помеѓу летото и зимата. Некои приказни опишуваат паралелни светови на небото и под вода.
Мултисензорните искуства се исто така истакнати во церемонијалните ритуали на Анцестралните Пуебло; на пример, за да евоцираат рајско царство, луѓето од Чакоа изведувале сензорни церемонии со употреба на егзотични артефакти како што се тиркиз, школки, какао, бакарни ѕвона и ара папагали.
Поврзано:
Уте митологијасеверноамериканско племе кое се наоѓа и во северозападниот и во југозападниот дел на Соединетите Американски Држави.