Reprezentacja Stanów Zjednoczonych w szachach – drużyna męska (w przypadku olimpiad drużyna open) reprezentująca Stany Zjednoczone w szachowych rozgrywkach międzynarodowych. Reprezentacja Stanów Zjednoczonych sześciokrotnie wygrała olimpiadę szachową, w 1993 roku została mistrzem świata, a w 2013 roku wygrała rozgrywki mistrzostw panamerykańskich.
Historia Pierwszym turniejem z udziałem reprezentacji Stanów Zjednoczonych była olimpiada w 1928 roku. Drużyna amerykańska zajęła wówczas drugie miejsce, ulegając jedynie Węgrom. W latach 1931–1937 reprezentacja Stanów Zjednoczonych cztery razy z rzędu zdobyła mistrzostwo olimpijskie, reprezentowana w tym okresie przez takich zawodników, jak Isaac Kashdan, Frank Marshall, Arthur Dake, Israel Horowitz, Reuben Fine, Abraham Kupchik czy Samuel Reshevsky. Po II wojnie światowej reprezentacja Stanów Zjednoczonych pozostała czołową drużyną świata. W latach 1960 i 1966 zespół zajął drugie miejsce w turnieju olimpijskim, a w 1974 roku został sklasyfikowany na trzeciej pozycji. W 1976 roku, pod nieobecność Związku Radzieckiego, Stany Zjednoczone zdobyły piąte w swojej historii mistrzostwo olimpijskie, dzięki zwycięstwu w ostatniej rundzie 3½:½ z Walią (liderująca wcześniej Holandia wygrała w ostatniej rundzie 3:1 z Finlandią i spadła na drugie miejsce). W latach 1978, 1982, 1984 i 1986 Stany Zjednoczone zajęły trzecią pozycję, w 1990 roku zostały sklasyfikowane na drugim miejscu, w roku 1996 na trzecim, a w 1998 roku ponownie na drugim. Olimpiady odbywające się w latach 2006 i 2008 amerykańska drużyna zakończyła na trzeciej pozycji. W 2016 roku Stany Zjednoczone wygrały olimpiadę. W latach 2018 i 2024 zajęły natomiast drugie miejsce.
Reprezentacja Stanów Zjednoczonych uczestniczyła ponadto we wszystkich edycjach mistrzostw świata z wyjątkiem lat 1985 i 2001. W 1993 roku Stany Zjednoczone wygrały turniej o mistrzostwo świata, pokonując o półtora punktu drugą Ukrainę. Ponadto w latach 1997 i 2010 reprezentacja Stanów Zjednoczonych zdobyła wicemistrzostwo świata, każdorazowo kończąc rozgrywki za Rosją. Innymi turniejami międzynarodowymi z udziałem Stanów Zjednoczonych były mistrzostwa panamerykańskie (2013, zwycięstwo) oraz turniej VISA Chess Summits (1990, trzecie miejsce).
Zawodnicy Stany Zjednoczone na olimpiadach reprezentowało 41 arcymistrzów: Lew Alburt, Lewon Aronian, Joel Benjamin, Pál Benkő, Arthur Bisguier, Walter Browne, Robert Byrne, Fabiano Caruana, Larry Christiansen, Nick de Firmian, Leinier Domínguez, Roman Dżindżichaszwili, Larry Evans, John Fedorowicz, Bobby Fischer, Aleksandr Goldin, Boris Gulko, Warużan Hakopian, Robert Hess, Ildar Ibragimow, Aleksandr Iwanow, Aleksiej Jermolinski, Grigorij Kajdanow, Gata Kamski, Lubomir Kavalek, Siergiej Kudrin, Anatolij Lejn, William Lombardy, Hikaru Nakamura, Igor Nowikow, Aleksander Oniszczuk, Samuel Reshevsky, Ray Robson, Nicolas Rossolimo, Yasser Seirawan, Sam Shankland, Wesley So, Aleksandr Szabałow, Leonid Szamkowicz, Jurij Szulman i James Tarjan. Najwięcej partii (116) na turniejach olimpijskich rozegrał Robert Byrne, który reprezentował kraj na dziewięciu olimpiadach.
Udział w turniejach międzynarodowych thumb|Mecz Stany Zjednoczone – ZSRR podczas olimpiady 1960 thumb|Mecz ZSRR – Stany Zjednoczone podczas olimpiady 1980 thumb|Reprezentacja Stanów Zjednoczonych podczas olimpiady 1986 thumb|Chiny, Stany Zjednoczone i Rosja – medaliści olimpiady 2018 Źródło: OlimpBase, Chess-Results.com Olimpiady szachowe Udział w olimpiadach szachowych Rok Miejsce 1927 Nie uczestniczyły 1928 2. 16 9 5 2 1930 6. 17 10 4 3 1931 1. 18 12 3 3 1933 1. 14 11 1 2 1935 1. 19 17 0 2 1937 1. 18 15 3 0 1939 Nie uczestniczyły 1950 4. 15 11 4 0 1952 5. 15 5 6 4 1954 Nie uczestniczyły 1956 1958 4. 19 10 7 2 1960 2. 20 17 1 2 1962 4. 18 12 4 2 1964 6. 19 13 4 2 1966 2. 19 12 4 3 1968 4. 18 12 3 3 1970 4. 19 12 4 3 1972 9. 22 10 5 7 1974 3. 22 15 4 3 1976 1. 13 9 3 1 1978 3. 14 10 3 1 1980 4. 14 7 3 4 1982 3. 14 10 3 1 1984 3. 14 9 3 2 1986 3. 14 11 2 1 1988 4. 14 7 5 2 1990 2. 14 8 3 3 1992 4. 14 10 1 3 1994 7. 14 8 3 3 1996 3. 14 8 3 3 1998 2. 13 8 4 1 2000 26. 14 7 4 3 2002 41. 14 7 2 5 2004 4. 14 7 4 3 2006 3. 13 9 3 1 2008 3. 11 8 1 2 2010 9. 11 7 2 2 2012 5. 11 7 3 1 2014 14. 11 6 3 2 2016 1. 11 9 2 0 2018 2. 11 8 2 1 2022 5. 11 7 3 1 2024 2. 11 8 1 2 2026 4. 11 8 1 2 Razem 1. miejsce(6 razy) 628 406 129 93
Mistrzostwa świata Udział w mistrzostwach świata Rok Miejsce 1985 Nie uczestniczyły 1989 5. 9 5 0 4 1993 1. 9 5 4 0 1997 2. 9 6 3 0 2001 Nie uczestniczyły 2005 5. 8 3 2 3 2010 2. 9 6 1 2 2011 6. 9 4 2 3 2013 4. 9 4 2 3 2015 5. 9 4 2 3 2017 8. 9 3 2 4 2019 5. 9 4 3 2 2022 11–12. 5 0 1 4 Razem 1. miejsce 94 44 22 28
Mistrzostwa panamerykańskie Udział w mistrzostwach panamerykańskich Rok Miejsce 1971 Nie uczestniczyły 1985 1987 1991 1995 2000 2003 2009 2013 1. 6 4 2 0 Razem 1. miejsce 6 4 2 0
Zobacz też Reprezentacja Stanów Zjednoczonych w szachach kobiet
Przypisy
szachy Stany Zjednoczone Kategoria:Szachy w Stanach Zjednoczonych