Zdzisław Henryk Szymański alias Szomański (ur. 2 marca 1898 w Warszawie, zm. 27 września 1944 w Oflagu VI B Dössel) – major dyplomowany piechoty Wojska Polskiego, działacz niepodległościowy, kawaler Orderu Virtuti Militari.

Życiorys Syn Tadeusza i Wacławy z domu Witold-Alexandrowicz urodzony 2 marca 1898 w Warszawie, ówczesnej stolicy Królestwa Polskiego. Ukończył sześcioklasową Męską Szkołę Realną Emiliana Konopczyńskiego w Warszawie. Maturę zdał w czasie I wojny światowej w Symferopolu. Później został wcielony do armii rosyjskiej i służył w niej przez rok. W 1917 wstąpił do I Korpusu Polskiego w Rosji. Walczył z bolszewikami w szeregach 8 pułku strzelców polskich i 2 Legii Rycerskiej. Po demobilizacji korpusu (czerwiec 1918) wrócił do Warszawy i podjął studia na Politechnice.

1 listopada 1918 wstąpił do Wojska Polskiego i został skierowany na kurs przeszkolenia w Szkole Oficerskiej w Dęblinie. 18 grudnia tego roku został przeniesiony do 34 pułku piechoty. W szeregach tego oddziału walczył na wojnie z bolszewikami dowodząc 2 kompanią karabinów maszynowych. W sierpniu 1919 wyróżnił się osobistą odwagą i doskonałym kierownictwem ogniem karabinów maszynowych w walce o most kolejowy pod Mikaszewiczami. Szczególnie wyróżnił się 18 lutego 1920 w wypadzie na wieś Kazimierówkę, w trakcie którego został ranny w nogę. Po trzymiesięcznym leczeniu szpitalnym wrócił do pułku na poprzednio zajmowane stanowisko. 2 listopada 1920 kapitan Jan Sokołowski sporządził wniosek na jego odznaczenie Orderem Virtuti Militari za męstwo wykazane podczas wypadu na Kazimierówkę.

Po zakończeniu działań wojennych pozostał w wojsku jako oficer zawodowy i kontynuował służbę w 34 pp w Białej Podlaskiej. 3 maja 1922 został zweryfikowany w stopniu porucznika ze starszeństwem od 1 czerwca 1919 i 2036. lokatą w korpusie oficerów piechoty. Później został przeniesiony do 8 pułku piechoty Legionów w Lublinie i 3 listopada 1922 przydzielony do Wyższej Szkoły Wojennej w Warszawie, w charakterze słuchacza kursu normalnego. Z dniem 1 października 1924, po ukończeniu kursu i otrzymaniu dyplomu naukowego oficera Sztabu Generalnego, został przydzielony do Oddziału I Sztabu Generalnego. W 1925 został przydzielony do Dowództwa Okręgu Korpusu Nr II w Lublinie. W styczniu 1927 został przydzielony do 13 Dywizji Piechoty w Równem na stanowisko II oficera sztabu. 23 grudnia 1927 został przeniesiony z 8 pp Leg. do kadry oficerów piechoty z pozostawieniem na dotychczas zajmowanym stanowisku. 19 marca 1928 prezydent RP nadał mu stopień kapitana z dniem 1 stycznia 1928 i 126. lokatą w korpusie oficerów piechoty. W marcu 1930 został przeniesiony do Szkoły Podchorążych Inżynierii na stanowisko wykładowcy. Z dniem 31 października 1933 został przeniesiony do 37 pułku piechoty w Kutnie. 27 czerwca 1935 prezydent RP nadał mu stopień majora z dniem 1 stycznia 1935 i 63. lokatą w korpusie oficerów piechoty. We wrześniu tego roku został przeniesiony do 30 pułku piechoty w Warszawie na stanowisko dowódcy batalionu. W marcu 1939 pełnił służbę w Oddziale IV Sztabu Głównego na stanowisku kierownika samodzielnego referatu.

W czasie kampanii wrześniowej jako delegat naczelnego kwatermistrza wykonywał obowiązki w Kwaterze Głównej Armii „Poznań”. Dostał się do niewoli niemieckiej. Zginął 27 września 1944 w czasie omyłkowego bombardowania Oflagu VI B Dössel przez Królewskie Siły Powietrzne. Został pochowany na cmentarzu komunalnym w Warburgu. Pośmiertnie awansowany na podpułkownika.

Był żonaty z Zofią Bujalską, miał syna Andrzeja Szomańskiego (1930–1987).

Ordery i odznaczenia Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari nr 1525 – 28 lutego 1921 Krzyż Niepodległości – 9 października 1933 „za pracę w dziele odzyskania niepodległości” Krzyż Walecznych czterokrotnie (po raz pierwszy, drugi i trzeci za czyny orężne w I Korpusie Polskim w Rosji) Złoty Krzyż Zasługi – 1938 „za zasługi w służbie wojskowej” Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921 Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Odznaka za Rany i Kontuzje z jedną gwiazdką

Uwagi

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Absolwenci IV Liceum Ogólnokształcącego im. Adama Mickiewicza w Warszawie Kategoria:Dowódcy batalionów 30 Pułku Strzelców Kaniowskich Kategoria:Jeńcy Oflagu VI B Dössel Kategoria:Ludzie urodzeni w Warszawie (Królestwo Kongresowe) Kategoria:Majorowie piechoty II Rzeczypospolitej Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (czterokrotnie) Kategoria:Odznaczeni Medalem Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Medalem Pamiątkowym za Wojnę 1918–1921 Kategoria:Odznaczeni Odznaką za Rany i Kontuzje Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Oficerowie 34 Pułku Piechoty (II RP) Kategoria:Oficerowie 37 Łęczyckiego Pułku Piechoty Kategoria:Oficerowie dowództwa Armii „Poznań” Kategoria:Oficerowie dyplomowani II Rzeczypospolitej Kategoria:Uczestnicy kampanii wrześniowej (strona polska) Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-bolszewickiej (strona polska) Kategoria:Urodzeni w 1898 Kategoria:Zmarli w 1944 Kategoria:Żołnierze Wojska Polskiego zabici przez „przyjazny ogień”