Hermann Fegelein (ur. 30 października 1906 w Ansbach, zm. 28 kwietnia 1945 w Berlinie) – SS-Gruppenführer, przedstawiciel Heinricha Himmlera i oficer łącznikowy Waffen-SS przy Głównej Kwaterze Adolfa Hitlera, zbrodniarz wojenny, odpowiedzialny m.in. za masakry Żydów na bagnach Prypeci.
Życiorys Był synem Johanna Fegeleina, właściciela szkoły jeździectwa w Monachium. Pracę rozpoczął jako stajenny. Później pracował jako dżokej. W latach 1927–1929 służył w szeregach bawarskiej policji. Od 1933 roku był członkiem NSDAP i SS-Reiterei. W latach 30. zdobył sławę jednego z czołowych zawodników jeździectwa w III Rzeszy. Został kierownikiem Szkoły Jazdy Konnej SS (SS-Hauptreitschule), którą zorganizowano w Monachium na przełomie 1936 i 1937 roku na bazie szkoły jeździectwa, którą prowadził jego ojciec.
W 1939 roku otrzymał stopień SS-Obersturmbannführera i stanowisko dowódcy 1. pułku kawalerii SS (1. SS-Totenkopf-Reiterstandarte). Krótko po zakończeniu kampanii wrześniowej jednostka ta została skierowana do okupowanej Polski. W latach 1939–1940 podwładni Fegeleina uczestniczyli w egzekucjach przedstawicieli polskiej inteligencji, które przeprowadzano w ogrodach sejmowych w Warszawie oraz w podwarszawskich Palmirach. Byli ponadto zaangażowani w akcję wysiedlania Polaków i Żydów z Kraju Warty, a także uczestniczyli w obławie na Oddział Wydzielony Wojska Polskiego mjr. „Hubala” oraz w towarzyszących mu pacyfkacjach polskich wsi. Za udział w tej ostatniej operacji Fegelein został odznaczony Krzyżem Żelaznym II klasy.
W pierwszych dniach ataku Niemiec na ZSRR Fegelein dowodził pułkiem w czasie walk nad Narwią i Biebrzą. Pod koniec lipca 1941 roku został dowódcą nowo utworzonej Brygady Kawalerii SS. Kierował akcją eksterminacyjną na bagnach Prypeci, trwającą od końca lipca do połowy września 1941 roku. Jego podwładni zamordowali w tym czasie od 24 tys. do 30 tys. cywilów, w większości Żydów. W kolejnych miesiącach dowodzona przezeń brygada uczestniczyła w akcjach pacyfikacyjnych i operacjach przeciwpartyzanckich na tyłach Grupy Armii „Środek”. Zimą 1941/42 dowodził brygadą w czasie ciężkich walk obronnych w rejonie Rżewa.
W 1942 roku został inspektorem jednostek konnych i zmotoryzowanych Waffen-SS. Jeszcze w tym samym roku objął dowodzenie nad 8 Dywizją Kawalerii SS „Florian Geyer”, które sprawował do 1943 roku.
Ranny, po odbytej rekonwalescencji, od 1 stycznia 1944 był oficerem łącznikowym Waffen-SS przy Głównej Kwaterze Wodza. 3 czerwca 1944 powodowany jedynie względami kariery zawodowej ożenił się w Salzburgu z Margarete (Gretl) Braun, siostrą Evy, wieloletniej partnerki (a na krótko przed śmiercią żony) Hitlera. Przyjęcie weselne odbyło się w willi Hitlera na Kehlsteinie, a w prezencie ślubnym Hitler mianował go generałem dywizji Waffen-SS.
25 kwietnia 1945 Fegelein opuścił potajemnie bunkier Hitlera pod Kancelarią Rzeszy prawdopodobnie z zamiarem ucieczki do neutralnej Szwajcarii. Po tym jak telefonicznie usiłował nakłonić Evę Braun do ucieczki z Berlina, odnaleziono go 27 kwietnia w stanie ciężkiego upojenia alkoholowego w jego berlińskim mieszkaniu w towarzystwie niezidentyfikowanej rudowłosej kobiety (prawdopodobnie agentki brytyjskiej zatrudnionej w poselstwie tureckim). W trakcie aresztowania przez szefa Dienststelle I RSD, Petera Högla, znaleziono przy nim torby z pieniędzmi, klejnotami oraz fałszywymi paszportamiAntony Beevor, Berlin 1945. Upadek, Znak Horyzont, 2015, s. 445.. Christa Schroeder, sekretarka Hitlera i inne osoby z jego kręgu były przekonane, że Fegeleina i Evę Braun łączył co najmniej platoniczny romans.
Na polecenie Hitlera po doprowadzeniu do bunkra zdegradowany (właściwie autodegradacja – sam zerwał dystynkcje) w celu dalszego pełnienia służby liniowej jako szeregowiec. W dalszej kolejności, za namową Otto Günschego został oddany pod doraźny sąd wojenny pod przewodnictwem Wilhelma Mohnkego. Po odroczonym na kilkanaście godzin z powodu upojenia alkoholowego uproszczonym procesie skazany na karę śmierci przez rozstrzelanie.
Wyroku nie wykonano. Fegelein został nocą z 28 na 29 kwietnia 1945 wyprowadzony z miejsca osadzenia pod pozorem doprowadzenia na widzenie z Hitlerem, a następnie zastrzelony strzałem w plecy, oddanym poprzez konwojującego go agenta RSD w ogrodach Kancelarii RzeszyNiektórzy badacze twierdzą, że sposób pozbycia się Fegeleina wskazuje na to, że żadnego procesu nie było, a jedyne jego świadectwo jako pochodzące od samego Mohnkego, a więc zainteresowanego w wybieleniu się, było w całości fałszywe.
Jego bratem był Waldemar Fegelein – dowódca 37 Ochotniczej Dywizji Kawalerii SS.
Odznaczenia Srebrna Odznaka za Walkę Wręcz (5 grudnia 1943) Srebrna Odznaka Szturmowa Piechoty (2 października 1941) Srebrna Odznaka za Rany 20 Lipca 1944 Krzyż Żelazny II Klasy (15 grudnia 1940) I Klasy (28 czerwca 1941) Krzyż Zasługi Wojennej II klasy z mieczami (1 września 1942) Medal za Kampanię Zimową na Wschodzie 1941/1942 (1 września 1942) Krzyż Niemiecki - złoty (1 listopada 1943) Krzyż Rycerski Krzyża Żelaznego z Liśćmi Dębu i Mieczami Krzyż Rycerski (2 marca 1942) Liście Dębu (22 grudnia 1942) Miecze (30 lipca 1944) Medal Pamiątkowy 1 października 1938 z okuciem Zamek Praga Medal Pamiątkowy 13 marca 1938 Odznaka za Służbę w SS III Klasy Odznaka Honorowa Olimpijska I Klasy Srebrny Medal za Męstwo Wojskowe
Uwagi
Przypisy
Bibliografia
Ostatnie dni Hitlera, H. R. Trevor Roper, Wydawnictwo Poznańskie 1963 Katakumba. Ostatnie dni w bunkrze Hitlera, Uwe Bahnsen, James O’Donnel, wyd. Adamski i Bieliński 2003, Teczka Hitlera; materiały wieloletniego śledztwa utajnionego przez Stalina, (ДЕЛО Но-1-Г-23), pod red. Henrik Eberle & Matthias Uhl, wyd. Świat Książki 2005, Byłam sekretarką Adolfa Hitlera, Christa Schroeder, wyd. Bellona 2000,
Kategoria:Politycy NSDAP Kategoria:Generałowie SS Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Rycerskim Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Żelaznym Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Niemieckim Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Zasługi Wojennej Kategoria:Odznaczeni Medalem za Męstwo Wojskowe Kategoria:Uczestnicy kampanii wrześniowej (strona niemiecka) Kategoria:Niemieccy zbrodniarze wojenni w okresie II wojny światowej Kategoria:Sprawcy Zagłady Żydów Kategoria:Ludzie urodzeni w Ansbach Kategoria:Ofiary zabójstw w Niemczech Kategoria:Urodzeni w 1906 Kategoria:Zmarli w 1945