Horizon: Zero Dawn – komputerowa fabularna gra akcji autorstwa studia Guerrilla Games, wydana w 2017 roku przez Sony Interactive Entertainment na konsolę PlayStation 4. Jej główną bohaterką i postacią gracza jest , żyjąca w XXXI wieku łowczyni chcąca poznać swoją przeszłość. Aloy może swobodnie przemierzać postapokaliptyczny otwarty świat, odkrywając nowe miejsca, wykonując zadania, rozmawiając z bohaterami niezależnymi, zbierając znajdźki i walcząc z przeciwnikami – zarówno ludźmi, jak i maszynami. Większość wrogów pokonać można zarówno w bezpośrednich starciach, korzystając z różnych rodzajów broni – w tym podstawowych włóczni i łuku – jak i skradając się, żeby eliminować ich po cichu z zaskoczenia. Za wykonywanie wspomnianych czynności Aloy zdobywa punkty doświadczenia, awansując dzięki temu na wyższe poziomy, co pozwala jej nauczyć się nowych zdolności albo rozwinąć już znane.

Horizon: Zero Dawn jest pierwszą nową marką stworzoną przez Guerrilla Games od czasu wydanego w 2004 roku Killzone, a zarazem pierwszą grą fabularną studia. Prace nad nią rozpoczęły się w 2011 roku, po ukończeniu Killzone 3. Według reżysera Mathijsa de Jongego był to najbardziej ryzykowny z projektów, jakie twórcy mogli w tamtym czasie zrealizować. Zero Dawn powstał na zmodyfikowanym silniku , opracowanym pierwotnie na potrzeby Killzone: Shadow Fall (2013). Ponieważ akcja osadzona jest na postapokaliptycznej Ziemi, podczas prac nad grą twórcy konsultowali się z antropologami kultury, chcąc nadać światu przedstawionemu bardziej realistyczny charakter. Ścieżkę dźwiękową napisał we współpracy z zespołem .

Po premierze gra spotkała się z pozytywnym odbiorem ze strony recenzentów, chwalących przede wszystkim jej otwarty świat, fabułę, oprawę techniczną, walkę, charakteryzację postaci i grę aktorską ; obiektem pewnej krytyki były jednak dialogi, walka w zwarciu oraz modele postaci. Horizon: Zero Dawn zdobył szereg nagród branżowych, uznany został też za najlepszą grę 2017 w licznych końcoworocznych zestawieniach i plebiscytach prasy o tematyce gier komputerowych. Do lutego 2022 roku sprzedano ponad 20 milionów egzemplarzy, co czyni ją jedną z najlepiej sprzedających się gier w historii PlayStation 4. W listopadzie 2017 roku ukazał się dodatek fabularny The Frozen Wilds, a miesiąc później Horizon: Zero Dawn – Edycja kompletna zawierająca grę wraz z rozszerzeniem oraz cyfrowymi dodatkami. W 2020 roku wydano przeznaczony na komputery osobiste port Edycji kompletnej, na podstawie którego w 2024 roku opracowano odświeżoną wersję na pecety i PlayStation 5 – Horizon: Zero Dawn Remastered. Gra zapoczątkowała franczyzę medialną , na którą składają się m.in. wydana w 2022 roku kontynuacja czy komiksy, a w produkcji znajdował się także serial dla Netfliksa.

Opis Świat przedstawiony Fabuła Horizon: Zero Dawn osadzona jest w XXXI wieku w postapokaliptycznych Stanach Zjednoczonych, na terenach dwudziestopierwszowiecznych stanów Kolorado, Wyoming i Utah. W połowie XXI wieku olbrzymi kataklizm doprowadził do wyginięcia niemal całego życia na Ziemi, a ludzie, którzy go przetrwali, żyją w rozproszonych strukturach plemiennych o różnych poziomach zaawansowania technologicznego. Ich wysoko zaawansowani poprzednicy, których ruiny i technologie zdobią florę, nazywani są „przedwiecznymi”, a czasy, w których żyli, „Światem Metalu”. Władcami planety są sztucznie tworzone stworzenia znane jedynie jako „maszyny”, wcześniej koegzystujące w pokoju z ludźmi, którzy okazjonalnie polują na nie dla części. Na jakiś czas przed wydarzeniami przedstawionymi w grze doszło do wydarzenia nazywanego „Czerwonym Obłędem”, po którym maszyny stały się bardziej agresywne i zaczęły pojawiać się większe oraz bardziej zabójcze ich rodzaje.

Świat gry zasiedlają cztery plemiona. Zamieszkujący górzyste tereny Kolorado i izolujący się od świata zewnętrznego Norowie są matriarchalną społecznością łowców i wojowników czczących naturę, której uosobieniem jest ich bogini zwana „Wszechmatką”. Zamieszkujący pustynne obszary Carjowie starają się odzyskać zaufanie innych plemion po tym, jak ich poprzedni władca polował na nich i składał z nich krwawe ofiary Słońcu. Oseramowie to zmyślni rzemieślnicy znani ze swoich wyrobów metalurgicznych, alkoholi i kłótliwości, a Banukowie to wędrowne klany łowców i szamanów zamieszkujących śnieżne góry Parku Narodowego Yellowstone w Montanie, czczące „niebieskie światło” maszyn.

W grze zawarto szereg istniejących w rzeczywistości formacji naturalnych (m.in. Monument Valley, Delicate Arch, jezioro Powell, Morning Glory Pool, Kings Peak, Bryce Canyon) oraz postarzonych o tysiąc lat ruin budowli charakterystycznych dla Colorado Springs, Denver, Boulder czy Salt Lake City, jak chociażby bazylika katedralna Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny, stadion Mile High, kaplica United States Air Force Academy, na Bridalveil Fall, siedziba National Center for Atmospheric Research czy kompleks bunkrów Cheyenne Mountain Air Force Station.

Postacie Obsada gry Postać Wersja angielska Wersja polskaAloyJulia Kołakowska-BytnerElisabet SobeckMagdalena Zając-ZawidzkaRostPiotr GrabowskiErendPiotr WarszawskiHelisWojciech MachnickiSylensLance ReddickJacek KrólOlinMirosław ZbrojewiczGajaAgnieszka MatysiakHadesKrzysztof BanaszykAvadKarol WróblewskiTed FaroLloyd OwenJarosław Boberek Postacią gracza i główną bohaterką jest wywodząca się z Norów , jako niemowlę znaleziona przez starszyznę plemienia we wnętrzu Serca Matki, ich świętej góry. Ze względu na bycie „bezmatką” została uznana za wyrzutka i przekazana pod opiekę żyjącemu poza klanem Rostowi, który wyszkolił ją na łowczynię i wojowniczkę. Jako dziecko w ruinach przedwiecznych znajduje fokus – niewielkie urządzenie rzeczywistości rozszerzonej pozwalające widzieć rzeczy niewidoczne dla innych. Pomimo nalegań Rosta – chcącego, żeby żyła w zgodzie z tradycjami i wartościami Norów – Aloy w dzieciństwie wielokrotnie wyrażała się negatywnie na ich temat. Ostatecznie decyduje się wziąć udział w rytuale przejścia plemienia, po którego ukończeniu może zostać jego pełnoprawną członkinią, zyskując możliwość dowiedzenia się, kim była jej matka.

Podczas podróży Aloy poznaje kilkoro sojuszników, w tym m.in. oseramskiego wojownika Erenda, przybocznego króla Carjów, Avad, czy – także wywodzącego się z plemienia Oseramów – podróżnika i poszukiwacza skarbów Olina. Mentorem Aloy, udzielającym jej informacji na temat świata przedwiecznych i polityki czasów jej współczesnych, zostaje banucki szaman Sylens. Głównymi przeciwnikami są przedstawiciele Zaćmienia – Carjowie będący dawniej zagorzałymi poplecznikami króla-tyrana, niezadowoleni z pokojowego kierunku obranego przez Avada i uważający inne plemiona za gorsze, które nadal należy składać w ofierze Słońcu.

Fabuła

Po osiągnięciu pełnoletności Aloy bierze udział w rytuale przejścia Norów. Tuż po jego zakończeniu klan zostaje zaatakowany przez kultystów Carjów Cienia pod dowództwem Helisa, większość uczestniczących w wyzwaniu ginie, a Rost poświęca się, żeby uratować Aloy. Kiedy odzyskuje przytomność matrony wyjawiają jej, co wiedzą na temat jej matki. Dziewczyna dowiaduje się także, że członkowie Zaćmienia zyskali zdolność wypaczania maszyn, a celem ich ataku była ona sama, ponieważ przypomina naukowczynię przedwiecznych, niejaką doktor Elisabet Sobeck. Ruszając tropem Zaćmienia Aloy udaje się znaleźć pozostałości po dwudziestopierwszowiecznej megakorporacji Faro Automated Solutions i odkryć, że Świat Metalu upadł tysiąc lat wcześniej – po tym, jak Faro straciło kontrolę nad zautomatyzowanymi wojskowymi robotami tworzonymi pod płaszczykiem zapewnienia pokoju. Napędzone biomasą roboty mogące samodzielnie się replikować opanowały całą planetę i wyniszczyły wszelkie życie na niej, w tym ludzi, przerabiając je na swoje paliwo. Sobeck stała na czele supertajnego projektu „Nowy Świt” (ang. Zero Dawn) mającego na celu stworzenie zautomatyzowanego systemu terraformowania, który po wyginięciu ludzi wyłączyłby roboty i przywrócił życie na Ziemi.

thumb|Stoisko gry na targach Gamescom w 2015, na ekranach widoczna Aloy

Z Aloy kontaktuje się Sylens, zainteresowany poznaniem prawdy na temat losu przedwiecznych. Aloy udaje się dowiedzieć, że celem ukończenia projektu „Nowy Świt” Sobeck udała się do bazy orbitalnej, w XXXI wieku znajdującej się pod Cytadelą – główną siedzibą Zaćmienia. Na miejscu odkrywa, że „Nowy Świt” był rozległym podziemnym systemem baz danych, faktorii i placówek do klonowania, kontrolowanym przez sztuczną inteligencję nazwaną Gają. Kiedy całe życie na Ziemi zostało unicestwione, Gaja opracowała sposób na dezaktywowanie robotów Faro i zbudowała własne, mające przywrócić życie na planecie, a kiedy planeta stała się ponownie zdatna do zamieszkania stworzyła nowe formy życia na podstawie zasobów DNA zgromadzonych przez „Nowy Świt”. Zgromadzoną wiedzę ludzkości miała przekazywać klonom funkcja podrzędna Gai, Apollo, jednak Ted Faro – nie chcąc, żeby kolejne pokolenia powtórzyły te same błędy – usunął z systemu niemal wszystkie dane, ograniczając wiedzę i naukę do poziomu przedszkolnego.

Aloy odkrywa także, że kilka lat wcześniej w niewyjaśnionych okolicznościach aktywował się Hades – podfunkcja Gai odpowiedzialna za zniszczenie nowego życia w przypadku niepowodzenia terraformowania – zyskując samoświadomość i wbrew Gai uznając, że życie należy zniszczyć. Po dotarciu do biur Sobeck Aloy pobiera rejestr dający jej dostęp do Serca Matki, będącej jedną z placówek „Nowego Świtu”. Zanim udaje jej się dotrzeć do świętej góry zostaje pojmana przez Helisa i skazana na śmierć w Cytadeli, skąd ucieka z pomocą Sylensa. Po dotarciu do Norów pomaga im odeprzeć Zaćmienie i dociera do miejsca swoich narodzin. Tam znajduje pozostawione przez Gaję nagranie z informacją, że sygnał nieznanego pochodzenia pozwolił Hadesowi przejąć kontrolę nad jej systemami. W akcie desperacji SI aktywowała procedury samozniszczenia, chcąc powstrzymać Hadesa, jednak bez niej cały proces terraformowania zaczął się załamywać. W ramach planu awaryjnego SI stworzyła klona doktor Sobeck – Aloy – z nadzieją, że odnajdzie ona Gaję, przywróci jej funkcjonalność i zniszczy zbuntowaną podfunkcję. Dowiaduje się też, że Sobeck oddała życie, żeby uniemożliwić armii robotów Faro odnalezienie Gai. Aloy udaje się znaleźć obejście pozwalające zniszczyć Hadesa i dowiedzieć, że Sylens jest założycielem Zaćmienia, skuszonym przez wrogą SI obietnicą wiedzy. Z pomocą Sylensa Aloy ustala, że zbuntowany system zamierza wysłać sygnał ponownie aktywujący roboty Faro, żeby raz jeszcze zniszczyły życie na Ziemi. W trakcie walki Aloy zabija Helisa i dezaktywuje Hadesa. Po zakończeniu wojny udaje się do dawnego domu doktor Sobeck, gdzie znajduje jej szkielet. Sylens zabiera pozostałości Hadesa, chcąc odkryć, kto wysłał aktywujący go sygnał.

Rozgrywka