bez ()
, , ,
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy (1.1) roślina krzewiasta z rodzaju ; (1.2) lilak, ozdobna roślina krzewiasta z rodzaju , w szczególności jej kwiaty; (1.3) ktoś, kto przyjmuje sterydy anabolicznehasło bez w: Słownik Encyklopedyczny. Gwara uczniowska, red. Halina Zgółkowa, Wydawnictwo Europa, ISBN 83-88962-71-X przyimek (2.1) …służący do tworzenia konstrukcji, w których czynność została wykonana pomimo braku czegoś, co opisuje wyrażenie za przyimkiem (2.2) …wchodzący do wielu związków frazeologicznych (2.3) Halina Świderska, Dialekt Księstwa Łowickiego, 1929, s. 98 przez (o przyczynie) (2.4) Mały słownik gwary śląskiej, w: Marek Szołtysek, Górny Śląsk. Przewodnik po regionie, Bielsko-Biała 2005, s. 247-306, ISBN 83-7304-461-2. przez (o przestrzeni)
(3.1) od: beza
(1.1-2) (2.1-4) (patrz uwagi)
(1.1) Lecznicze właściwości owoców czarnego bzu docenia coraz więcej osób. (1.2) Kiedy znów zakwitną białe bzy… (1.3) Zobacz, chodzi na siłkę od pół roku, a przypakowany – ten koleś to bez. (2.1) Nie wolno prowadzić samochodu bez prawa jazdy. (2.3) Andzia, jo zaś się bez ciebie spóźnia na szychta. (2.4) Żulik bez plac pognał za psiukiem. (3.1) Kupiłem sześć bez i osiem ptifurek.
(2.1-2) bez + (2.3) bez +
(1.1) czarny bez • bez koralowy • dziki bez • kwitnący bez • zapach / woń bzu • krzak / kępa bzu • rwać bez • białe bzy • bukiet bzów • pachnieć bzem • dom w bzach (1.2) krzak / kępa bzu • herbata / sok / wino z bzu (2.1) Dzień Bez Samochodu • Dzień Bez Tytoniu • Dzień Bez Imigrantów • szkoła bez przemocy • żyć bez celu • działać bez zahamowań • cena bez VAT-u • więzienie bez wyroku • nic o nas bez nas • czwórka bez sternika
(1.2) biezStanisław Dobrzycki, Zdobycze językoznawstwa polskiego (ciąg dalszy), „Poradnik Językowy” nr 6–7/1904, s. 107. (1.3) sterydziarz (2.1) pozbawiony, odrębny, osobny, oddzielny
(2.1) z, ze
(1.1-2) bzowate , bzówka bzowy, bzowaty (1.3) (2.1) beze, bez-
bez atu • bez ceregieli • bez ceremonii • bez czci i wiary • bez czucia • bez dwóch zdań • bez dżemu • bez głowy • bez granic • bez grosza przy duszy • bez happy endu • bez jaj • bez jednego wystrzału • bez kija nie podchodź • bez kitu • bez końca • bez krępacji • bez liku • bez ładu i składu • bez mała • bez mrugnięcia okiem • bez nerwów • bez nikakich • bez obawy • bez odwołania • bez ogródek • bez opamiętania • bez oporów • bez owijania w bawełnę • bez pamięci • bez pardonu • bez pokrycia • bez porównania • bez pośpiechu • bez potrzeby • bez prądu • bez przesady • bez przyszłości • bez pudła • bez reszty • bez rozgłosu • bez serca • bez sensu • bez ściemy • bez śladu • bez tchu • bez trudu • bez uszczerbku • bez wysiłku • bez zarzutu • bez zmazy • bez znieczulenia • bez żenady • łaski bez / bez łaski • nie bez kozery
(2) przed zaimkiem mnie stosuje się formę „beze”: „beze mnie” (2.3-4) zobacz też:
(1.2) albański: (2.1) pa angielski: (1.1) sambucus, elder, elderberry; (2.1) without arabski: (2.1) بدون, دون, بلا, baskijski: (1.1) intsusa; (2.1) gabe, barik białoruski: (1.2) бэз ; (2.1) без bułgarski: (2.1) без chiński standardowy: (2.1) 没有 (méiyǒu) chorwacki: (2.1) bez dacki: (1.1) seba dolnołużycki: (2.1) bźez, bźeze, mimo duński: (1.1) hyld ; (2.1) uden esperanto: (1.1) sambuko; (1.2) siringo; (2.1) sen estoński: (2.1) ilma fiński: (2.1) ilman francuski: (1.1) sureau ; (2.1) sans górnołużycki: (2.1) bjez hebrajski: (2.1) בלי (bli) hiszpański: (2.1) sin islandzki: (1.1) yllir ; (2.1) án jaćwieski: (1.1) sjałe kaszubski: (2.1) bez łaciński: (1.1) sambucus; (2.1) sine macedoński: (1.1) бозел ; (2.1) без maltański: (2.1) mingħajr niderlandzki: (2.1) zonder niemiecki: (1.1) Holunder ; (2.1) ohne nowogrecki: (1.1) σαμπούκος ; (1.2) πασχαλιά ; (2.1) χωρίς, δίχως, άνευ nowopruski: (2.1) šlāit polski język migowy: połabski: (1.1) båz rosyjski: (1.1) бузина ; (1.2) бузина ; (2.1) без; (2.2) без rumuński: (2.1) fără słowacki: (2.1) bez słoweński: (2.1) brez szwedzki: (1.1) fläder; (2.1) utan turecki: (1.1) leylak ukraiński: (1.1) бузина ; (1.2) бузок ; (2.1) без; (2.2) без węgierski: (1.1) bodza; (2.1) nélkül wilamowski: (1.1) hȫłunder ; (2.1) un, una, uny, ȫne, ona włoski: (1.1) sambuco ; (2.1) senza
bez ()
rzeczownik policzalny (1.1) odnoga nadoczna (w porożu)
(1.1) bez; bezes
(1.1) bez antler, bes antler, bay antler, bay point
<
bez ()
rzeczownik, rodzaj męski nieżywotny (1.1) bez
(1.1)
bez ()
przyimek (1.1) bez (1.2) przez
(1.2) Darga szła bez las. → Droga prowadziła przez las.
(1.1) bez dëtków → bez pieniędzy
(1.2) przez
bez ()
rzeczownik, rodzaj żeński (1.1) szybkość rzeczownik, rodzaj męski (2.1) rodzaj, typ
(1.1) beza
bez ()
przyimek (1.1) bez (kogoś, czegoś)
bez () без
przyimek (1.1) bez
bez ()
przyimek (1.1) bez (1.2) minus, odjąć
(1.2) Osem bez troch je päť. → Osiem minus trzy jest pięć.
(1.1) byť bez rodičov / práce / bytu / zamestnania • bez ohľadu na niečo
(1.1) bezo (1.2) mínus
(1.2) plus
bez ()
rzeczownik (1.1) szydło
bez ()
rzeczownik (1.1) tkanina (zwykle bawełniana) (1.2) gruczoł
(1.1-2)
(1.1) gazlı bez, gaz bezi → gaza