Pojęcie rozwinął następnie William James. W artykule The Perception of Time z 1886 roku pisał, że wzorem wszystkich pomyślanych czasów jest właśnie pozorna teraźniejszość, czyli krótki czas, którego jesteśmy bezpośrednio i nieustannie świadomi. W The Principles of Psychology porównywał on przeżywaną teraźniejszość nie do „ostrza noża”, lecz do grzbietu siodła, mającego własną szerokość i umożliwiającego spojrzenie zarówno ku temu, co właśnie minęło, jak i ku temu, co dopiero nadchodzi.

Do pojęcia odwoływał się także , który wiązał je z psychologicznym „teraz” obejmującym zdarzenia wystarczająco krótkie, by mogły zostać ujęte w jednym akcie doświadczenia. W późniejszej literaturze pozorna teraźniejszość stała się jednym z ważnych tematów sporów o świadomość czasu, jedność doświadczenia oraz relację między następstwem zdarzeń a ich jednoczesną obecnością w przeżyciu.

Znaczenie filozoficzne i psychologiczne Pojęcie pozornej teraźniejszości łączy psychologię percepcji z metafizyką czasu. Z jednej strony ma wyjaśniać, w jaki sposób słyszymy melodię, rozpoznajemy ruch albo kolejność krótkich faz zdarzenia, skoro doświadczenie nie rozpada się na całkowicie punktowe chwile.