Супрацьстаянне ў Славянску — умоўная назва баявых сутыкненняў паміж сілавымі структурамі, падначаленымі ўладам Украіны, і ўзброенымі фарміраваннямі сепаратыстаў у горадзе Славянску Данецкай вобласці Украіны. Фонам для супрацьстаяння сталі прарасійскія пратэсты на Усходзе Украіны.
Падзеі пачаліся 12 красавіка 2014 года, калі ўзброеныя члены «Народнага апалчэння Данбаса» занялі адміністрацыйныя будынкі (міліцыя, гарсавет)Мэр Славянска поддержала захватчиков райотдела и горадминистрации, уключыўшы горад у зону ўплыву самаабвешчанай Данецкай Народнай РэспублікіМосковский Комсомолец: происшествия, общество, культура, мнения, интервью — МК. Пасля амаль трохмесячных сутыкненняў, у ноч на 5 ліпеня 2014 года баевікі пакінулі Славянск. У той жа дзень горад перайшоў пад кантроль украінскіх вайскоўцаў, а над Славянскім гарадскім саветам быў узняты дзяржаўны сцяг Украіны.
Хроніка Пачатак супрацьстаяння
На фоне прарасійскіх хваляванняў 12 красавіка 2014 года атрады антыўрадавых сіл занялі будынак гарадской адміністрацыі і міліцыі, падняўшы расійскія сцягі. Гэтыя атрады былі ўзброеныя лёгкай стралковай зброяй, апранутыя ў камуфляж і перасоўваліся па горадзе на мікрааўтобусахЖительница Славянска сняла на видео захвата сепаратистами отдела милиции. Пасля захопу аддзялення міліцыі ў 9:00 па мясцовым часе атрадам з 20 чалавек зброя была перададзена ўдзельнікам мітынгу за федэралізацыю УкраіныУ Авакова назвали причину захвата сепаратистами отдела милиции Славянска. Над будынкам быў спушчаны ўкраінскі сцяг і узняты расійскіСепаратисты в Славянске вывесили над захваченным отделом милиции триколор.
Мэр горада заявіла, што узброеныя людзі ўяўляюць сабой «апалчэнне Данбаса», яны выступаюць за рэферэндум і яна многіх з іх ведае асабістаВ Славянске происходит восстание местной власти против Киева :
Аднак потым яна паведаміла, што сепаратысты адабралі зброю ў міліцыі і раздавалі аўтаматы і гранатамёты насельніцтвуБоевики в Славянске раздали автоматы и гранатометы, отобрали оружие у милиции.
Пачатак АТА
13 красавіка Савет нацыянальнай бяспекі і абароны Украіны прыняў рашэнне аб пачатку антытэрарыстычнай аперацыі (АТА) з прыцягненнем Узброеных Сіл Украіны, у тым ліку супраць прыхільнікаў федэралізацыі ў СлавянскуВ Славянске началась Антитеррористическая операция.
Паведамлялася, што ў штурме горада прымала ўдзел украінскае спецпадраздзяленне «Альфа», напад якога быў адбітыЗдания в Славянске по-прежнему в руках пророссийских активистов. Інцыдэнт адбыўся ў васьмі кіламетрах ад Славянска ў раёне пасёлка Сямёнаўка. У выніку быў забіты афіцэр спецпадраздзялення «Альфа» Генадзь Білічэнка«Российские спецназовцы расстреливали нас из автоматов практически в упор».
Камандзір батальёна самаабароны Вячаслаў Панамароў быў абвешчаны камендантам горада.
14 красавіка баевікі захапілі мясцовы аэрадромВ Славянске сепаратисты захватили аэродром, які днём пазней быў адбіты іншымі ўкраінскімі ваенныміУкраинские военные отбили аэродром Краматорска. Паведамлялася аб гібелі 4 сепаратыстаўНесколько ополченцев погибли при штурме аэродрома в Краматорске.
Першы штурм
У ноч на 15 красавіка была страляніна на блакпосце з боку Андрэеўкі, у якой прымалі ўдзел сепаратысты і, паводле іх дапушчэнняў, сябры «Правага сектара»Сепаратисты говорят о боях на окраине Славянска. Подозревают «Правый сектор». 15 красавіка паступілі паведамленні аб уводзе ў Славянск батальёна МУС Украіны, у тым ліку 20 БТР і 2 верталётаўВ Славянск вошла колонна МВД Украины. Гэтую бранетэхніку заблакіравалі бяззбройныя мясцовыя жыхары. Міністэрства абароны ўдакладніла, што дадзены інцыдэнт адбыўся ў суседнім Краматорску, у Славянск баявыя машыны дэсанту ўжо прыбылі пад расійскімі сцягамі. Часова выконваючы абавязкі прэзідэнта Аляксандр Турчынаў прызнаў тактычную паразу і абвінаваціў ўкраінскіх вайскоўцаў з 25-й брыгады ПДВ з Днепрапятроўска ў здачы зброі сепаратыстамДесантников, сдавших оружие сепаратистам, отдадут под суд.
У ходзе контратакі 17 красавіка 10 паўстанцаў захапілі тэлевежу на і аднавілі вяшчанне расійскіх каналаўВ Славянске захватили телевышку и крутят российские каналы. Тым часам украінскія дэсантнікі знішчылі блокпост баевікоў у вёсцы СяргееўкаВ СМИ сообщили о погибшем в перестрелке около Краматорска.
18 красавіка ўкраінскія спецслужбы сумесна з персаналам тэлевежы зноў заблакіравалі расійскія каналы, пасля чаго пакінулі аб'ектВ Краматорске отключили вещание российских телеканалов, а затым сепаратысты паўторна захапілі ягоВ Краматорске во второй раз захватили телевышку.
Працяг супрацьстаяння 18 красавіка ў горадзе былі забароненыя палітычныя партыі «Бацькаўшчына», УДАР і «Свабода». Таксама Вячаслаў Панамароў папрасіў гараджан паведамляць «народнай дружыне» аб усіх падазроных асобах ў горадзе, «асабліва тых, якія будуць размаўляць на ўкраінскай мове». Ён сказаў, што ў мясцовых СМІ апублікуюць тэлефонны нумар для паведамленняўСепаратисты в Славянске объявили охоту на украиноговорящих и запретили три политические партии.
У другой дэкадзе красавіка 2014 года ва ўкраінскіх СМІ з'явілася інфармацыя аб «цыганскіх пагромах» у Славянску. Журналістам стала вядома пра сем выпадкаў, калі невядомыя людзі са зброяй урываліся ў дамы цыган і рабавалі іх маёмасць. Мясцовыя цыганы заяўлялі аб масавым зыходзе цыганскіх сем'яў са Славянска. 20 красавіка 2014 года Вячаслаў Панамароў даў тлумачэнні па гэтаму поваду. Ён заявіў, што новыя ўлады чысцілі горад ад наркотыкаў: былі праведзены перамовы з цыганскімі прадстаўнікамі, у выніку якіх сям'і, якія займаліся наркагандлем, «былі з горада выдаленыя».
20 красавіка у 02:20 ночы на блакпосце пасёлка Былбасаўка на заходнім ўездзе ў горад адбылася перастрэлка. З боку тых, хто знаходзіліся на блакпосце, загінула тры чалавекі, двое з якіх былі мясцовымі жыхарамі. Сепаратысты і МЗС Расіі абвінавацілі ў сутыкненні «Правы сектар»Заявление МИД России о провокации в районе г. Славянск, сам «Правы сектар» і СНБА абверглі гэтыя абвінавачванні. Тыя, хто нападаў, прыехалі на 4-х белых джыпах з днепрапятроўскімі нумарамі. На адной з машын быў устаноўлены кулямёт«Это самая страшная и кровавая Пасха». Раней стральба з белых пазадарожнікаў вялася па блокпосту яшчэ 16 красавіка, але тады абыйшлося без ахвярСлавянск отбился от неизвестных диверсантов. Сілы самаабароны Славянска захапілі два з чатырох аўтамабіляў, у якіх была выяўленая сімволіка «Правага сектара», карты на аснове аэрафотаздымкі і вялікая колькасць зброі, уключаючы тую, якой няма на ўзбраенні ўкраінскай арміі.
Паўстанцы сцвярджалі, што тых, хто нападаў, было дзесяць, двое з якіх у ходзе сутыкнення былі забітыя, чацвёра параненыя, а адзін быў злоўлены пасля бою на трасе, калі спрабаваў пакінуць раён сутыкнення.
20 красавіка Вячаслаў Панамароў заявіў аб адмове весці перамовы з украінскімі ўладаміПраздник не получился і аб адсутнасці ў горадзе расійскіх вайскоўцаў. Таксама ён заявіў, што «народнае апалчэнне Славянска» не мае дачынення да дамоўленасцей, дасягнутых на перамовах у ЖэневеТак называемый народный мэр Славянска Вячеслав Пономарев утверждает, что в этом городе нет российских военных.
Пасля перастрэлкі 20 красавіка ў горадзе была уведзены каменданцкая гадзіна з паўночы да шасці гадзін раніцы. Таксама ў Славянску ўвялі забарону на продаж алкаголю c 10 гадзін вечара да 10 гадзін раніцы. Забарона дзейнічала на час хваляванняў.
20 красавіка ў ваколіцах Славянска баевікамі ў водах ракі былі знойдзены два целы, у якіх былі рассечаныя жываты і, як мяркуецца, меліся сляды катаванняў. У адным з цел пазней апазналі зніклага незадоўга да гэтага дэпутата Горлаўскага гарсавета, сябра партыі «Бацькаўшчына» . Раней дэпутат спрабаваў прайсці ў гарвыканкам і зняць сцяг Данецкай народнай рэспублікі, але на ўваходзе ў будынак у яго ўзнік канфлікт з прадстаўнікамі самаабароны. Другое цела належыць 19-гадоваму студэнту-кіяўляніну Юрыю Папраўцы.
Другі штурм
24 красавіка ў ходзе баёў на ўскраінах Славянска і каля вёскі Храстышчы ўрадавыя войскі часова авалодалі трыма блокпостамі баевікоў. У прыватнасці, украінскі БТР расстраляў блокпост паўстанцаў на дарозе Славянск-Украинский БТР расстрелял блокпост в Славянске. Апошнія панеслі страты забітымі і параненымі. На дапамогу паўстанцам з Славянска прыйшлі сепаратысты з Краснага ЛіманаВ Славянск из Красного Лимана прибыло подкрепление для ополченцев. Да поўдня ўрадавыя войскі адступілі ад горада. Уладзімір Пуцін папярэдзіў, што выкарыстанне ўкраінскімі ўладамі арміі супраць народа будзе мець наступствы. Расійская армія пачала ваенныя вучэнні на мяжы з Украінай, выйшаўшы на адлегласць візуальнага кантакту з украінскімі пагранічнікамі. У выніку камандаванне арміі Украіны прыпыніла аперацыю. Украінскае агенцтва «Цензор.нет» заявіла, што ў атацы на горад прымалі ўдзел толькі спецпадраздзяленне «Амега» і часткі Нацыянальнай гвардыі, тады як спецпадраздзяленне «Альфа» адмовілася ад удзелу ў штурмеСпецназ «Альфа» СБУ уклонился от антитеррористической операции в Славянске, — журналист
СБУ заявіла, што захапіла двух членаў групы Ігара Стралкова, аднаго з іх абвінавацілі ў тым, што ён арганізоўваў захоп адміністрацыйных будынкаў у Арцёмаўску і Славянску і адказваў за пастаўкі зброі паўстанцам, другі — «можа быць тэхнічным спецыялістам, які адказвае за шыфраваную сувязь з Цэнтрам і валодае важнай інфармацыяй аб дзейнасці прарасійскіх сіл ва Украіне».
У ходзе контратакі 25 красавіка на аэрадроме Краматорск ў выніку абстрэлу былі знішчаны верталёт ВПС Украіны Мі-8 і самалёт Ан-2, пацярпеў камандзір экіпажа верталёта і будынак аэрапорта. Украінскія ўлады вырашылі часова адмовіцца ад ідэі штурму Славянска і зладзіць поўную блакаду, каб не даць магчымасць мясцовым сілам самаабароны атрымаць падмацаваннеКиев решил взять Славянск измором .
На пад'ездах да Славянска членамі народнай самаабароны быў затрыманы аўтобус, у якім знаходзілася 8 ваенных назіральнікаў з Еўропы і 5 афіцэраў Генштаба Украіны. Афіцэраў западозрылі ў шпіянажыОполченцы Славянска задержали иностранных наблюдателей . Пазней прадстаўнікі сепаратыстаў заявілі, што гатовыя абмяняць затрыманых еўрапейскіх ваенных на сваіх арыштаваных актывістаўОполченцы Славянска хотят обменять европейских военных на своих активистов Сепаратисты из Славянска пока не намерены отпускать иностранных военных наблюдателей, которых они захватили.
Трэці штурм
У 5 гадзін раніцы 2 мая ўнутраныя войскі і нацыянальная гвардыя пры падтрымцы бронетэхнікі і верталётаў узброеных сіл Украіны атакавалі блокпосты на подступах да Славянска, пачаўся новы штурмИз Славянска поступают сообщения о начале штурма. Амаль адразу вайскоўцамі быў заняты блокпост ў пгт. Былбасоўка, а пазней — тэлецэнтр Славянска на гары Карачун. Гэтая фаза сілавой аперацыі афішыравалася днём раней, камандаванне ёю было перададзена ад МУС кіраўніку СБУ Валянціну НалівайчанкуИсточник: Глава СБУ назначил на 2 мая штурм блокпостов на Востоке Украины.
У прыватнасці, СМІ паведамілі аб перастрэлках на блокпостах і ў раёне чыгуначнага вакзала. У раёне камбікормавага завода сепаратыстамі быў абстраляны верталёт МНС з брыгадай медыкаў, адзін з іх быў параненыСБУ: в Славянске обстрелян вертолёт спасателей. Украінскім вайскоўцам атрымалася ўсталяваць кантроль над тэлевежай на гары Карачун і адключыць тэлебачанне ў горадзеВ Славянске отключили кабельные каналы и закрыли магазины, яны акружылі горад і адбілі 10 блокпостаў, адціснуўшы прыхільнікаў Панамарова да цэнтра, дзе тыя пачалі ўзводзіць барыкадыРоссия созывает экстренное заседание Совбеза ООН в связи с силовой операцией на востоке Украины. У канцы дня ДНРаўцы заявілі, што ім у чарговы раз ўдалося захаваць горад пад сваім кантролемСлавянск остался под контролем ополченцев.
Украінскія СМІ са спасылкай на Мінабароны паведамілі пра страту двух верталётаў агнявой падтрымкі Мі-24 (яны былі збітыя з ПЗРК) і пашкоджанні дэсантнага верталёта Мі-8. З двух экіпажаў верталётаў Мі-24 (шэсць чалавек) загінула пяцёра. Шосты верталётчык параненым быў падабраны баевікамі і дастаўлены ў гарадскую бальніцу. З боку сепаратыстаў 1 забіты і дзясяткі параненыхУкраинские войска окружили Славянск .