Сэр Артур Сеймур Саліван (13 мая 1842 г. — 22 лістапада 1900 г.) — англійскі кампазітар. Найбольш вядомы сваімі 14 сумеснымі камічнымі операмі з драматургам У. С. Гілбертам. Сярод яго твораў 24 оперы, 11 буйных аркестравых твораў, дзесяць харавых твораў і араторый, два балеты, музыка да некалькіх п'ес, а таксама шматлікія царкоўныя творы, песні, фартэпіянныя і камерныя творы.
Сын ваеннага капельмайстра, Саліван напісаў свой першы гімн ва ўзросце васьмі гадоў, а пазней быў салістам у хоры хлопчыкаў Каралеўскай капэлы Вялікабрытаніі. У 1856 годзе, ва ўзросце 14 гадоў, ён атрымаў першую стыпендыю Мендэльсона ад Каралеўскай акадэміі музыкі, што дазволіла яму вучыцца ў акадэміі, а затым у Лейпцыгскай кансерваторыі ў Германіі. Яго дыпломны твор, музыка да п'есы Шэкспіра «Бура» (1861), быў сустрэты з вялікім поспехам на прэм'еры ў Лондане. Сярод яго ранніх буйных твораў былі балет «Зачараваны Іль» (1864), сімфонія, канцэрт для віяланчэлі (абодва 1866 года) і ўверцюра да балю (1870). Каб дапоўніць прыбытак ад канцэртных твораў, ён пісаў гімны, балады і іншыя лёгкія творы, а таксама працаваў арганістам у царкве і настаўнікам музыкі.
У 1866 годзе Саліван напісаў аднаактовую камічную оперу «Кокс і Бокс», якая дагэтуль шырока выконваецца. Сваю першую сумесную з У. С. Гілбертам оперу «Тэспіс» ён напісаў разам у 1871 годзе. Праз чатыры гады антрэпрэнёр Рычард Д'Ойлі Карт наняў Гілберта і Салівана для стварэння аднаактовага твора «Суд прысяжных» (1875). Яго касавы поспех прывёў да серыі з дванаццаці паўнафарматных камічных опер, пастаўленых гэтымі суаўтарамі. Пасля незвычайнага поспеху «HMS Pinafore» (1878) і «Піратаў Пензанса» (1879) Карт выкарыстаў прыбытак ад партнёрства на будаўніцтва тэатра «Савой» у 1881 годзе, і іх сумесныя творы сталі вядомыя як «Савойскія оперы» . Сярод найбольш вядомых з пазнейшых опер — «Мікада» (1885) і «Гандольеры» (1889). Гілберт разышоўся з Саліванам і Картам у 1890 годзе пасля сваркі з-за выдаткаў у «Савоі». Яны зноў аб'ядналіся ў 1890-х гадах для стварэння яшчэ дзвюх опер, але тыя не дасягнулі папулярнасці іх папярэдніх твораў.
Сярод рэдкіх сур'ёзных твораў Салівана ў 1880-х гадах былі дзве кантаты: «Мучанік Антыёхіі» (1880) і «Залатая легенда» (1886), яго самы папулярны харавы твор. Ён таксама пісаў музыку да пастановак некалькіх п'ес Шэкспіра ў Вест-Эндзе, а таксама займаў пасады дырыжора і акадэміка. Адзіная вялікая опера Салівана «Айвенга», хоць і першапачаткова мела поспех у 1891 годзе, рэдка ставілася паздней. У апошняе дзесяцігоддзе свайго жыцця Саліван працягваў пісаць камічныя оперы з рознымі лібрэтыстамі і напісаў іншыя буйныя і другарадныя творы. Ён памёр ва ўзросце 58 гадоў. Ён лічыцца адным з лепшых кампазітараў Вялікабрытаніі. Яго стыль камічнай оперы паслужыў узорам для наступных пакаленняў кампазітараў музычнага тэатра, і яго музыка дагэтуль часта выконваецца, запісваецца і парадзіруецца.
Зноскі
Дадатковае чытанне
Спасылкі
Агульныя
Пашыраны спіс спасылак на працы і матэрыялы Салівана, архіў Гілберта і Салівана Таварыства сэра Артура Салівана Падрабязны артыкул пра Салівана 1879 года «Іншы бок Салівана», лекцыя Робіна Уілсана, 2008 г.
Музыка
Sullivan manuscript scores at The Morgan Library Працы Артура Салівана ў праекце "Гутэнберг"
Катэгорыя:Выпускнікі Лейпцыгскай вышэйшай школы музыкі і тэатра Катэгорыя:Кампазітары аперэт Катэгорыя:Рыцары-бакалаўры Катэгорыя:Памерлі ў 1900 годзе Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1842 годзе Катэгорыя:Кампазітары Вялікабрытаніі Катэгорыя:Кампазітары XIX стагоддзя